De Amerikaanse inlichtingendiensten waren al sinds midden juni op de hoogte van de plannen van Wagnerbaas Jevgeni Prigozjin om een gewapende opstand te organiseren, dat schrijven The Washington Post en The New York Times. De VS was vooral bezorgd over het Russische nucleaire arsenaal.
VS wist al meer dan een week dat Wagner 'gewapende actie' in Rusland plande: "Bezorgd over kernwapens"
Stefan Grommen
Gepubliceerd:
Midden juni al zouden Amerikaanse spionnen hebben vernomen dat de leider van het Wagner-huurlingenleger Jevgeni Prigozjin een "gewapende actie" tegen Rusland aan het plannen was. Hoe en wanneer hij dat zou doen, was niet geheel duidelijk. Maar volgens anonieme bronnen van The Washington Post en The New York Times was de informatie voldoende concreet om hooggeplaatste regeringsfunctionarissen in de Verenigde Staten in de voorbije week te laten weten dat er "iets" stond te gebeuren.
Naast het Witte Huis zouden ook hoge functionarissen in het Pentagon, bij Buitenlandse Zaken en in het Congres op de hoogte zijn gebracht van de informatie over een mogelijke opstand door Prigozjin. Er waren vooral grote zorgen over de mogelijke gevolgen: met name over de vraag of president Vladimir Poetin aan de macht zou blijven en wat instabiliteit - en zelfs een mogelijke burgeroorlog - in het land zou betekenen voor het beheer van Ruslands nucleaire wapenarsenaal.
Gênant
De geheime inlichtingen werden niet publiek gemaakt, zoals dat bijvoorbeeld wel gebeurde in de aanloop naar de Russische invasie in Oekraïne. De vrees was nu dat Poetin die informatie zou gebruiken om de VS ervan te beschuldigen een coup te willen organiseren. "En ze hadden er uiteraard ook weinig belang bij om een grootschalige, gênante barst in de steun voor Poetin te helpen vermijden", analyseert The New York Times.
De vrees was nu dat Poetin de informatie zou gebruiken om de VS ervan te beschuldigen een coup te willen organiseren
De Amerikaanse inlichtingendiensten waren er overigens ook van overtuigd dat president Poetin zelf "al minstens 24 uur" op de hoogte moet geweest zijn van Prigozjins plannen. Waarom hij dan niet onmiddellijk actie ondernam, is onduidelijk. Volgens Amerikaanse overheidsbronnen wijst dat wellicht op een gebrek aan coördinatie op hoog niveau binnen de Russische overheid en mogelijk zelfs op interne verdeeldheid.
"Wat deze hele vertoning ook moge geweest zijn: dit was geen show van de grote sterkte van Poetin", analyseert Ria Laenen, regio-expert Rusland en Eurazië aan de KU Leuven, in "De ochtend" op Radio 1. "Dat heeft zijn imago toch een serieuze deuk gegeven. Hij laat al decennia uitschijnen dat hij alles en iedereen onder controle heeft. Maar dat was duidelijk niet het geval."
Toch wil Laenen Poetin nog niet afschrijven. "In Rusland is behoorlijk veel mogelijk, dus ook het scenario dat Poetin dit politiek gewoon overleeft."
