Friesland deelt gratis washandjes uit voor de planeet, maar die zijn niet meer populair: is hun onfrisse reputatie terecht?

In Friesland zullen onze noorderburen de komende dagen gratis washandjes van waslijnen kunnen plukken. De ludieke actie kadert in een opvallende oproep van de toeristische dienst van de Nederlandse regio: gebruik vaker washandjes om zo de planeet een dienst te bewijzen.

De bedoeling is dat iedereen een paar keer per week een douchebeurt zou overslaan, om in de plaats daarvan een washandje met wat water uit de kraan te gebruiken. Wat vaker kiezen voor een "kattenwasje" aan de lavabo, dus. De Friezen willen zo 378 miljoen liter water uitsparen deze zomer, of zo'n 150 Olympische zwembaden.

Al is niet iedereen te vinden voor dat idee: washandjes hebben een nogal groezelige reputatie. Onterecht, vertelt Chris Callewaert in "De wereld vandaag" op Radio 1. Als bio-ingenieur onderzoekt hij huidbacteriën, zweet en lijfgeur aan de Universiteit Gent. "Ik sta ook wel bekend als Dokter Oksel, en ik draag die naam met trots", lacht hij.

Callewaert gebruikt zelf ook washandjes, want naast de positieve impact op ons waterverbruik, hebben ze nog andere voordelen. "Elke maand vernieuwt onze huid zich volledig. Dat zorgt voor heel wat dode huidcellen, en die kan je veel beter wegschrobben met een washandje dan met lopend water of met je handen. Zeker onder je oksels, waar je veel zweet, heeft een washandje meer effect."

Niets mis met washandjes dus, maar je moet ze wel juist gebruiken, zegt Callewaert. "Een nat washandje laten liggen in een hoekje is geen goed idee, want dan kan het schimmelen en krijg je te maken met vervelende geurtjes. Het allerbelangrijkste is dat je het goed laat drogen na gebruik, in de zon, of op de verwarming. Zo vermijd je dat bacteriën zich ophopen."

Volgens Callewaert is het zeker niet nodig om elke dag een nieuw washandje te gebruiken. Maar het is ook een kwestie van gezond verstand: de juiste volgorde is van boven naar onder. "Een washandje voor beneden kan fecaliën bevatten. Die heb je natuurlijk liever niet op je gezicht."

Callewaert heeft nog een belangrijke raad voor zowel voor- als tegenstanders van washandjes: "Was je niet te vaak en gebruik niet te veel deodorant. Dat is niet nodig en kan zelfs schadelijk zijn voor onze gezondheid."

"Op en in onze huid leven van nature 1 triljoen bacteriën. Die zijn daar met een reden, want ze trainen ons immuunsysteem. Als we bepaalde bacteriën tekort hebben, dan wordt ons immuunsysteem te weinig getriggerd. En dan zal het fouten maken, door opeens wél actief te worden tegen pakweg pollen, noten of soja."

Bovendien hebben zeep en deodorant maar een kortstondig effect: "We kunnen wel anti-geurproducten gebruiken voor onze voeten of deodorant onder onze oksels, maar die bacteriën keren toch terug. Wanneer ze dat doen, zijn ze stresstoleranter en resistenter, en hebben ze een smeriger geurtje", besluit hij.