Een bronzen adelaar van een nazi-oorlogsschip is al jaren de inzet van een juridische strijd in Uruguay. Vrijdag had de president voorgesteld om het beeld om te smelten tot een vredesduif. Maar nauwelijks twee dagen later wordt dat plan alweer ingetrokken.
Een reusachtige bronzen adelaar van twee meter groot en 350 kilo zwaar, met gespreide vleugels en een hakenkruis in de klauwen. Dat veelbesproken beeld bezorgt de regering van Uruguay al 17 jaar kopzorgen. De adelaar stond op de achtersteven van een nazi-oorlogsschip, dat in 1939 gezonken was net buiten de haven van de Uruguayaanse hoofdstad Montevideo. In 2006 werd het beeld uit zee gevist.
Eerst had een rechtbank beslist dat de bronzen adelaar geveild moest worden. Uruguay en de bergingsmaatschappij zouden de opbrengst dan delen. Maar daar was verzet tegen gerezen. Wat als rechts-extremisten het beeld zouden kopen? Onder meer het Simon Wiesenthal Center, dat nazimisdaden onderzoekt, was ertegen en stelde voor om het beeld in een museum onder te brengen. Duitsland vroeg hetzelfde.
Een signaal van vrede en eenheid...
Luis Lacalle Pou, president van Uruguay
Luis Lacalle Pou, de president van Uruguay, had vrijdag een opmerkelijk initiatief aangekondigd: de nazi-adelaar zou worden omgesmolten tot een nieuw kunstwerk van een vredesduif. Lacalle Pou zei op een persconferentie: “In tijden van verdeeldheid, geweld en oorlog in de wereld kan dit een signaal van ons land zijn. We zijn een samenleving van vrede en eenheid en we brengen dat ook in de praktijk."
Een overgrote meerderheid gaat niet akkoord met dit plan
Luis Lacalle Pou, president van Uruguay
Maar dat was buiten de waard gerekend. Er kwam veel kritiek uit culturele, historische en politieke hoek, ook uit de regeringscoalitie in Uruguay. Nauwelijks twee dagen na zijn aankondiging keert de Uruguyaanse president op zijn stappen terug. “Een overgrote meerderheid gaat niet akkoord met dit plan. Als we vrede willen, dan hebben we eenheid nodig en het is duidelijk dat dit project daar niet bij helpt.”
De Uruguyaanse kunstenaar Pablo Atchugarry, die de opdracht had gekregen om een vredesduif te smeden uit het brons van het nazisymbool, is verwittigd dat het project geannuleerd is. De adelaar blijft dus voorlopig in een depot staan.
Het 'achterstevenbeeld' komt van het nazischip "Graf Spee". Tijdens de eerste maanden van de Tweede Wereldoorlog kelderde dat Duitse schip verschillende geallieerde koopvaardijschepen. Tot het in december 1939 zelf zwaar beschadigd werd door de Britse marine voor de kust van Uruguay. De Duitse kapitein liet de bemanning van boord gaan en bracht de "Graf Spee" zelf tot zinken.
