Steeds meer aanwijzingen dat Senegalese ordediensten met scherp schoten op demonstranten

Nadat Ousmane Sonko, de belangrijkste oppositiepoliticus en zeer populair in Senegal, op 1 juni was veroordeeld tot twee jaar celstraf, braken er in de hoofdstad Dakar en Ziguinchor (de stad waarvan Sonko burgemeester is) gewelddadige manifestaties uit. Die mondden al snel uit in een confrontatie met de ordediensten. Daarbij zijn volgens Amnesty International zeker 23 doden gevallen.

De redactie van Le Monde Afrique analyseerde tientallen filmpjes op sociale media en sprak met ooggetuigen. In de filmpjes zijn mannen in burger te zien die met vuurwapens op manifestanten schieten. Ze werken duidelijk samen met de ordediensten. Volgens getuigen gaat het om mannen die door de overheid betaald werden. De krant sprak ook met iemand die door de overheid is benaderd.

Dergelijke beelden en getuigenissen doken ook al op tijdens eerdere betogingen in maart 2021, nadat Ousmane Sonko kortstondig werd gearresteerd. Mannen met helmen op en gewapend met honkbalknuppels reden toen door de straten van Dakar om manifestanten in elkaar te slaan. De overheden ontkenden toen dat ze samenwerkten met de ordediensten.

Dat er manifestanten zijn gestorven door schotwonden, werd de afgelopen dagen en weken al duidelijk, na getuigenissen van familieleden van slachtoffers. Ook mensen die niet deelnamen aan de betogingen kwamen om. De Amerikaanse krant The New York Times kreeg autopsieverslagen in handen, waarin duidelijk staat dat schotwonden de doodsoorzaak zijn.

Ook volgens de mensenrechtenorganisatie Amnesty International zijn de meeste slachtoffers die 2e juni gevallen door schoten van de ordediensten en de gewapende mannen in burger die met hen samenwerkten. 

De regering ontkent de aantijgingen en zegt dat de politie manifestanten heeft opgepakt die vuurwapens bij zich hadden.

Dat de ordediensten schieten op manifestanten is onrustwekkend voor een land als Senegal, dat als een baken van stabiliteit in West-Afrika wordt gezien. Vele Senegalezen maken zich zorgen om de democratie in hun land en vragen zich af wat er nog zal volgen.

Volgend jaar zijn er presidentsverkiezingen in Senegal en de huidige president, Macky Sall, blijft vaag over zijn plannen. Hij wil niet bekendmaken of hij dan kandidaat zal zijn en dat veroorzaakt spanning.

Volgens de Grondwet mag hij geen derde mandaat nastreven, maar hijzelf sluit het voorlopig niet uit. Het maakt de woede van de jongeren die achter de opposant Ousmane Sonko staan alleen maar groter.

Zij denken dat de veroordeling van Sonko een complot is, om hem politiek uit te schakelen. Als Sonko ook in beroep wordt veroordeeld, kan hij niet deelnemen aan de presidentsverkiezingen, en in hem hadden ze net al hun hoop gesteld. Ousmane Sonko is zo populair dat hij een bedreiging zou vormen voor president Macky Sall.