Expert kritisch voor Acid: "Een ondernemer die geld verdient aan zijn content, daar horen ook verantwoordelijkheden bij"

De video van youtuber Acid, waarin hij enkele Reuzegommers met naam en toenaam noemde, is alweer offline gehaald, maar sinds gisteravond werd die wel al honderdduizenden keren bekeken. Niet zo gek, gezien het bereik dat Acid sowieso al haalt met zijn video's. "Maar hij heeft nog een veel ruimer bereik gehad omdat er zoveel commotie over was", zegt Marijke De Veirman, die aan de Arteveldehogeschool onderzoek doet naar influencers en sociale media.

Het heeft de heisa die ontstaan is rond het vonnis op het Reuzegomproces alleen maar aangewakkerd. "Influencers hebben sowieso een belangrijke impact op jongeren. Dat is zeker commercieel zo: 1 op 3 jongeren heeft al iets gekocht door toedoen van een influencer. Maar daarnaast hebben ze ook een veel ruimere impact op hoe we in het leven staan, op ons gedrag, op meningen die we hebben."

De Veirman kijkt wel kritisch naar de demarche van de youtuber. "Acid moet zich in de eerste plaats houden aan de wet. Er is wel vrijheid van meningsuiting, maar er zijn wel grenzen aan. Je kunt niet zomaar alles zeggen. Als je die grenzen overschrijdt, is er sprake van een misdrijf en ben je ook strafbaar. Dat oordeel is natuurlijk aan een rechter. Maar sowieso mag je niet aanzetten tot haat en discriminatie. Naast de wet heb je ook de regels van het plaform YouTube. Daarom is het ook offline gehaald. Het ging volgens YouTube om kwetsende content."

Influencers vallen niet onder de ethische code waar bijvoorbeeld journalisten zich aan te houden hebben, maar ze hebben wel degelijk regels te volgen, zegt De Veirman. "Er is regelgeving rond commerciële inhoud: reclame moet herkenbaar zijn. Het is lang onduidelijk geweest hoe influencers dat moesten doen. Maar vorig jaar zijn er echt richtlijnen gekomen. En er is ook het Content Creator Protocol van mediawaakhond VRM."

"Er is ook sinds dit jaar een 'Influencer FAQ ' van het kabinet van Vlaams minister van Media Benjamin Dalle (CD&V). Daar kunnen influencers met allerlei vragen terecht, ook ethische. Daarnaast heb je het contentcreatorsplatform van FeWeb , de federatie van internetbedrijven. Influencers kunnen daar lid van worden en kunnen daar terecht met al hun juridische vragen."

Maar worden ze ook voldoende gecontroleerd? De Veirman denkt van wel. Maar ze mogen ook wat kritischer naar zichzelf kijken. "Als je het hebt over grote influencers als Acid: dat zijn echt ondernemers die hun inkomsten halen uit de content die ze online zetten. Bij elk beroep horen ook verantwoordelijkheden. Zij moeten ook zelf gaan zoeken naar het antwoord op de vraag: waar moet ik mij aan houden?"