Vermoordde hij Ilse Uyttersprot in een opwelling? Of met voorbedachten rade? Assisenproces over de moord gaat vandaag van start

In de ochtend van 4 augustus 2020 stapt Jurgen Demesmaeker het politiekantoor van Aalst binnen, met de woorden dat hij zonet zijn vriendin heeft vermoord. Die vriendin is Ilse Uyttersprot, voormalig burgemeester van Aalst. 

De politieagenten gaan, op basis van de beschrijving van Demesmaeker, naar het appartement van de man en vinden daar in de slaapkamer het levenloze lichaam van de vermoorde Uyttersprot. Ze heeft een grote wonde aan haar hoofd. In het bad in de badkamer vinden de speurders een klauwhamer. 

Demesmaeker legt diezelfde ochtend al verschillende verklaringen af. Hij zou nog maar sinds mei een koppel vormen met Uyttersprot. Hij zegt ook verschillende keren dat hij kampt met mentale problemen, en dat hij de avond voor de feiten nog ruzie had met haar. Die ochtend, zo verklaart hij, werd hij wakker door het alarm van de gsm van Uyttersprot, en had hij schrik dat “alles opnieuw zou beginnen." Daarmee bedoelde hij de druk van Ilse Uyttersprot om iets te doen aan zijn mentale problemen. Ze zou hem willen helpen, maar zou volgens Demesmaeker te veel druk zetten. Hij was naar eigen zeggen het “gekoeioneer” beu.

Demesmaeker staat op, wandelt naar de berging, haalt daar een klauwhamer uit zijn materiaalkoffer en slaat Uyttersprot zes keer op het hoofd. Pas daarna, wanneer hij het licht van de slaapkamer aansteekt, slaat hij naar eigen zeggen in paniek, en besluit hij zichzelf aan te geven bij de politie. Maar niet voordat hij zichzelf opfrist, zijn tanden poetst en gel in zijn haren doet.  

Daarnaast verklaart Demesmaeker dat zijn dokter een tijd geleden een antidepressivum had voorgeschreven, dat hij de dag voor de feiten de eerste keer had genomen. Dat zou naar eigen zeggen een negatief effect op hem hebben gehad en “prikkelde zijn negatieve gedachten nog meer.” 

Jürgen Demesmaeker is 52 jaar en komt uit Aalst. Hij was actief in de reclamesector, maar die job raakt hij kwijt als gevolg van de coronacrisis. Die pandemie zou ook deels de oorzaak zijn van de financiële en mentale problemen waar hij mee kampte toen hij Ilse Uyttersprot leerde kennen. Hun relatie kende van in het begin verschillende moeilijkheden, en was volgens vrienden en kennissen van beide partijen stormachtig. 

Volgens verschillende ex-partners (en dat zijn er wel wat), was Desmesmaeker altijd heel innemend, attent en lief. Iemand die een vrouw op een voetstuk kon zetten, en zijn partners met liefde bombardeerde. Maar al snel zou het andere gezicht volgen: Demesmaeker is manipulatief, jaloers, bezitterig en dominant. Alles verloopt vlot, zolang hij geen tegenspraak krijgt. Psychisch en/of fysiek geweld schuwt hij niet. 

Jurgen Demesmaeker is dan ook geen onbekende bij het gerecht. In het verleden werd hij al meerdere keren veroordeeld voor stalking en slagen en verwondingen aan zijn toenmalige partners. Daarnaast werden er doorheen de jaren verschillende processen-verbaal opgesteld naar aanleiding van intrafamiliaal geweld, belaging en bedreigingen die hij had geuit naar zijn (ex-)partners. 

Ilse Uyttersprot was voor het grootste deel van hun relatie niet op de hoogte van het verleden van Demesmaeker. Pas in de laatste weken van hun relatie was Uyttersprot te weten gekomen dat hij in het verleden een celstraf had opgelopen. Wanneer ze hem met die feiten confronteerde, verklaarde Demesmaeker dat hij “uit z’n sloefen was geschoten” en een van zijn ex-partners daarbij een slag had gegeven omdat ze hem iets had misdaan. Maar Demesmaeker verzekerde Uyttersprot dat dat eenmalig was, en dat hij veel respect had voor vrouwen. 

Verschillende ex-partners van Demesmaeker durfden volgens het dossier zelfs geen verklaring af te leggen. Ex-partners die wél gehoord werden, zeiden dat ze schrik hadden na het afleggen van hun verklaring. Zo zou Demesmaeker in 2021, toen hij al in voorlopige hechtenis zat, nog een van zijn ex-partners gecontacteerd hebben met de waarschuwing dat de vrouwen die een verklaring hadden afgelegd “moesten oppassen”. 

Wat het motief was van Jürgen Demesmaeker is vandaag nog altijd niet helemaal duidelijk. Tijdens de eerste verhoren gaf Demesmaeker zelf ook aan dat hij niet zeker wist waarom hij die fatale ochtend besloot Ilse Uyttersprot te doden. 

Zelf verklaarde Demesmaeker dat hij al lange tijd onder druk werd gezet door Uyttersprot. Hij zou al lange tijd kampen met mentale problemen en Uyttersprot wou hem helpen. Maar ze zou daarbij, volgens Demesmaeker, te hard hebben doorgedramd en te veel druk hebben gelegd op hem. En hij wou naar eigen zeggen dat dat stopte. 

Maar uit de verklaringen van de omgeving van Demesmaeker en Ilse Uyttersprot komt een heel ander beeld naar boven. Zo verklaarden verschillende vrienden van Demesmaeker dat hij alleen maar positieve dingen vertelde over Uyttersprot, en dat ze rustig bleef en veel geduld toonde. Ze ging met hem naar de psychiater, en hielp hem ook om werk te zoeken. 

De dag voor de feiten zou Demesmaeker nog gezegd hebben dat hij het “verkloot” had bij Uyttersprot, en dat hij haar zélf aan het verstikken was. 

Ook de vriendinnen van Uyttersprot wisten te zeggen dat ze Demesmaeker niet aan z’n lot wou overlaten, en hem wou helpen. Ze zou zelf al langer geen relatie meer willen, maar wou hem ook niet aan zijn lot overlaten. De avond voor de feiten was ze van plan bij Demesmaeker langs te gaan, om er zeker van te zijn dat hij naar de huisarts zou gaan om zich te laten helpen. 

Het openbaar ministerie vervolgt Jurgen Demesmaeker voor moord, het opzettelijk doden met voorbedachten rade. Dat wil zeggen dat Demesmaeker volgens het openbaar ministerie niet in een opwelling handelde, en zijn daden op voorhand goed had overwogen. 

Het openbaar ministerie beroept zich daarvoor onder andere op verklaringen van een gerechtsarts, die in zijn verslag schreef dat de vaststelling dat de impact van de hamer op een eerder beperkte zone was en het exact zes keer slaan, niet te rijmen is met een dader die plots “in impulsieve razernij z’n slachtoffer agresseert.” 

Ook voor Anthony Mallego, advocaat van de twee zonen van Uyttersprot is die voorbedachtheid zeker aanwezig: “Voor ons is het duidelijk: het is zuivere moord met een voorbedachtheid. Maar het is de jury die uiteindelijk beslist."

Demesmaeker zelf daarentegen gaf al verschillende keren aan dat het allemaal heel snel verliep, en dat hij dus wél impulsief handelde. 

Dat Demesmaeker de feiten heeft gepleegd, staat dus vast. De jury zal zich de komende week dus vooral moeten buigen over de vraag of Demesmaeker met voorbedachten rade handelde, en dus schuldig is aan moord, of dat hij in een opwelling Uyttersprot doodde. Bij moord riskeert Demesmaeker een levenslange opsluiting, bij doodslag kan hij veroordeeld worden tot maximum 30 jaar cel.