Vooruit scherpt migratiestandpunt aan: leefloon voor nieuwkomers tijdens de eerste drie jaar vervangen door integratiesteun

Volgens Vooruit is het OCMW - waar je terechtkan voor een leefloon - al te vaak een soort eerste stap voor nieuwkomers. En dat terwijl het leefloon eigenlijk bedoeld is als iets waarop Belgen terugvallen als ze elders uit de boot vallen. Dat kan niet de bedoeling zijn, vindt de partij. Daarom wil ze de uitkering van het leefloon voor nieuwkomers gedurende de eerste drie jaar vervangen door integratiesteun. 

Die integratiesteun wordt gekoppeld aan een verplicht maar gratis inburgeringstraject. Al wie aan zo'n traject deelneemt, krijgt integratiesteun. Dat bestaat uit materiële steun - een woning bijvoorbeeld - aangevuld met financiële steun tot maximaal het bedrag van een leefloon. 

Het inburgeringstraject moet volgens Vooruit focussen op activeren. Mensen moeten zo snel mogelijk naar werk worden geleid, bijvoorbeeld door taallessen op de werkvloer te organiseren in plaats van eerst taallessen te volgen, voor je ergens aan de slag gaat. Wie nog niet meteen voor een job in aanmerking komt, moet worden begeleid richting vrijwilligerswerk of sociale tewerkstelling.

Ook wie niet in ons land mag blijven en uitgeprocedeerd is, wil Vooruit activeren. Wie op terugkeer wacht, moet voor de partij zo veel mogelijk in zijn eigen onderhoud voorzien. Ze worden aangemoedigd om legaal aan de slag te gaan, dat is nu niet mogelijk. Wie niet werkt, heeft wel nog steeds recht op bed, bad en brood.

Wie hier niet als asielzoeker erkend wordt, moet sneller terugkeren. Daarom wil Vooruit het systeem van legale arbeidsmigratie gebruiken als een hefboom om landen van oorsprong te dwingen om afgewezen asielzoekers terug te nemen. Geen terugkeerakkoord, geen legale arbeidsmigratie, luidt het devies hier.

Asielzoekers die uit een "veilig land" komen, moeten voor Vooruit onmiddellijk worden geweigerd en teruggestuurd. Hun asielaanvraag zou als onontvankelijk worden beschouwd, tenzij er duidelijke redenen zijn om een andere beslissing te nemen. Professor migratierecht Ellen Desmet denkt niet dat dat voorstel de juridische toets zal doorstaan. "Volgens de Europese procedurerichtlijn moet een versnelde procedure worden gehanteerd voor verzoekers uit veilige landen." 

Desmet stelt zich ook vragen bij het feit dat de partij nieuwkomers niet meer zomaar een leefloon wil geven, de hoeksteen van hun voorstel. "Het leefloon moet worden beschouwd als een minimumstandaard van menselijke waardigheid", zegt Desmet. "Ook nieuwkomers hebben daar recht op. Er zijn bovendien heel wat mensen die niet aan de voorwaarden, zoals inburgering, kunnen voldoen."

Voor wat de instroom betreft, pleit Vooruit voor een eengemaakte Europese asielprocedure en een Europees asielagentschap. In 2015 deden de Duitse sociaaldemocraten al een gelijkaardig voorstel, dat tot nu toe dode letter is gebleven.

Staatssecretaris voor Asiel en Migratie Nicole de Moor kan de “flinkse” voorstellen van de socialisten appreciëren: “Ik ben blij dat Vooruit ook voorstander is van een gecontroleerd en rechtvaardig migratiebeleid. Ik ga er dan ook van uit dat ik steun van hen krijg voor de hervormingen die wij uitwerken op Belgisch en Europees niveau, dat is nu niet het geval.”

De Moor verzet zich wel tegen het voorstel om mensen in illegaal verblijf aan het werk te zetten tot ze kunnen worden uitgewezen. "Wij zijn gebaat bij een consequent en duidelijk beleid. Wie hier mag zijn, geven we kansen en activeren we op de arbeidsmarkt. Wie hier niet mag zijn, moet terug."

Vlaams Belang vindt de voorstellen van Rousseau ongeloofwaardig en "een manier om mensen voor de gek te houden." "Al jaren gebeurt er veel te weinig om de situatie aan te pakken. Al jaren zitten de socialisten verdorie in de regering", aldus voorzitter Tom Van Grieken.