De kroning van Charles III gaat gepaard met een heleboel eeuwenoude en kostbare regalia, of de historische sieraden van een Britse monarch. Elk symboliseren ze de verschillende aspecten van de kroningsceremonie en de verantwoordelijkheden van de koning. Maar ze herinneren er vooral aan hoe rijk en machtig de Britten ooit waren met hun natie. Van de rijksappel over een lepel tot zware glittergewaden: tien vorstelijke attributen uitgelegd.
De tien historische "attributen" voor de kroning van Charles III: van holle bol tot goocheltruc met kruik en lepel
Voor de duidelijkheid: Charles is al koning sinds 8 september 2022. Op het ogenblik dat de heersende vorst - Elizabeth II - de laatste adem uitblaast, komt de troonopvolger onmiddellijk aan zet. De kroning op 6 mei "regelt de papieren", het maakt de aanstelling officieel. Volgens de traditie zal Charles III in Westminster Abbey eerst gezalfd worden met heilige olie en daarna gekleed in gewaden en voorzien van enkele attributen. Het gaat om wapenuitrustingen, een rijksappel en twee scepters. Daarna wordt hij effectief gekroond.
1. De rijksappel
De rijksappel, een holle bol met kruis, werd gemaakt voor koning en naamgenoot Charles II in 1661, door goudsmid Robert Vyner. Charles III krijgt het kleinood in zijn rechterhand van de aartsbisschop van Canterbury met de woorden "bedenk dat de hele wereld onderworpen is aan de macht en het rijk van Christus, onze verlosser". De bol belandt daarna op het altaar, want Charles zal zijn handen vol hebben met de scepters. Wanneer de rijksappel niet gebruikt wordt bij kroningen of begrafenissen, wordt het juweel tentoongesteld in de Tower of Londen. Er bestaat ook een tweede rijksappel. Die werd in 1689 vervaardigd voor de kroning van koningin Mary II en werd slechts nog één keer bovengehaald: om op de doodskist van de legendarische koningin Victoria te leggen.
2. Scepter met kruis
De scepter met kruis werd door Charles II ook besteld bij goudsmid Robert Vyner. De scepter bestaat uit een lange gouden staaf versierd met 333 diamanten, 15 smaragden, 31 robijnen en 7 saffieren. Net onder de top prijkt de hartvormige Cullinan I, een van de beroemdste diamanten ter wereld. Die werd later - in 1910 - aan het geheel toegevoegd. De Cullinan (3.106 karaat en 621 gram) werd in 1905 gedolven in Zuid-Afrika en werd een aanwinst voor koning Edward VII. De gigantische diamant werd gewoon met de post verstuurd, potentiële dieven werden afgeleid met een nep-exemplaar dat in een kluis werd verscheept. De Cullinan werd gekloofd tot 9 grote en 96 kleine diamanten die allemaal in de Britse kroonjuwelen werden verwerkt.
3. Scepter met duif
Deze staf laat de geestelijke rol van de koning zien, waarbij de witte duif de Heilige Geest voorstelt.
4 -5. De kruik en de lepel
De zalving wordt als het intiemste moment van de ceremonie gezien. Charles zit neer op de kroningsstoel en dan gebeurt wat de pers graag als "goocheltruc" omschrijft: de koning zal omgeven worden door een scherm, zodat hij onttrokken wordt aan het zicht van de honderden genodigden en het tv-kijkende publiek. Met andere woorden: de zalving zelf zal niet te volgen zijn. Wat gebeurt er eigenlijk achter het scherm? De aartsbisschop van Canterbury brengt Charles kruisjes aan op het voorhoofd, de borst en handen. Een verwijzing naar de zalving van Salomo in het Oude Testament. De nieuwe koning wordt op deze manier bevestigd door de "hoogste macht": God. Aan het ritueel komt een (adelaars)kruik en lepel te pas om de olie, gewijd in de Heilige Grafkerk in Jeruzalem, aan te brengen.
6. St Edward's Crown
Charles III wordt gekroond met de Sint-Edwardskroon, symbool voor de Britse koninklijke macht. Een versie van die kroon wordt al sinds de 13e eeuw gedragen door Engelse en Britse vorsten tijdens hun kroning. De huidige kroon werd gemaakt in 1661 voor koning Charles II en verving de middeleeuwse kroon die gesmolten werd na de executie van zijn vader, Charles I (in 1649). Sindsdien droegen alle vorsten deze kroon tijdens hun kroning, behalve Victoria en Edward VII. Zij droegen de Imperial State Crown (Keizerlijke Staatskroon).
7. Imperial State Crown
In de kapel achteraan Westminster Abbey zal Charles van kroon wisselen. Hij zet de lichtere Imperial State Crown op, voordat hij zich bij de processie voegt die de abdij verlaat.
8-9. De Supertunica en Keizerlijke Mantel
Er wordt van kroon gewisseld, maar evengoed van officiële kledij. De traditie wil dat majesteiten verschillende sets aan plechtige gewaden dragen. Concreet: Charles staat in Westminster Abbey met de zijden Supertunica, met daarover de Keizerlijke Mantel. Die mantel sluit vooraan met een adelaarsbroche en moet "de goddelijke aard van het koningschap uitstralen". De outfit wordt vóór de zalving geruild voor een Colobium sindonis (een eenvoudig wit gewaad zonder mouwen) en een stola. Aan het einde van de ceremonie verlaat Charles de abdij in een paarse fluwelen mantel die werd gedragen door koning George VI in 1937. Kroonprins William zal zijn vader helpen bij het aantrekken van een gewaad.
10. Het Offerzwaard
Tijdens de kroning krijgt Charles een zwaardriem om zijn middel met gouden clip. In de clip past het Sword of Offering, of het Offerzwaard dat met juwelen bezet is. Met het zwaard kan de koning beslissen over goed of kwaad. De aartsbisschop van Canterbury zegent het Offerzwaard. In de kroningsstoet passeren nog drie andere zwaarden als symbool voor de koninklijke deugden: het Zwaard der Spirituele Gerechtigheid, het Zwaard der Tijdelijke Gerechtigheid en het - stompe - Zwaard der Barmhartigheid. Zij worden gedragen met de punt naar boven gericht.
Volg de kroning live met VRT NWS
De kroning van de Britse koning Charles is zaterdag live te volgen bij VRT NWS. De hele dag, van 9.30 uur tot 16 uur is er een Extra journaal op VRT 1 en VRT MAX.
Goedele Wachters en royaltywatcher Flip Feyten volgen de kroning in de studio en verslaggever Ivan Ollevier doet live verslag vanuit Londen.

