Loods Dirk Terloo begeleidt reusachtige containerschepen naar de haven: "Telkens weer een huzarenstuk"

Vanmorgen vroeg is in Antwerpen de MSC Tessa aangekomen, één van de grootste containerschepen ooit. Maar vóór zo'n schip in de haven terechtkomt, moet het eerst nog veilig door de Westerschelde raken. Met zijn vele kronkels en bochten bekend als één van de moeilijkst te bevaren rivieren in de wereld.

En dan komt iemand als Dirk Terloo goed van pas. Hij werkt al 17 jaar als rivierloods en begeleidt regelmatig vrachtschepen van meer dan 300 meter lang van op zee naar de haven. "Het Kwartier" kon met hem spreken.

"Een schip van die grootte beloodsen is altijd een huzarenstuk. De voorbereidingen starten weken en soms zelfs maanden op voorhand. Er worden dan al berekeningen gemaakt om te kijken of het schip op die bepaalde dag wel veilig de haven in kan", zegt Dirk.

"De dag voordien en de dag zelf wordt alles nog eens gecontroleerd. Als wij dan aan boord komen, is alles al afgevinkt. We krijgen ook begeleiding van de radarcentrales die in contact staan met het schip en met het scheepvaartverkeer in de buurt."

De moeilijke tocht moet dan natuurlijk nog beginnen. Het is dan aan Dirk en zijn collega's om het schip veilig naar de haven te loodsen. "Iedereen is gespecialiseerd in zijn traject en kent het als zijn broekzak. De dieptes, stromingen, vernauwingen... Zijn er dwarsstromen, hoe dicht kan je passeren, hoe snel en op welke punten kan je veel verkeer verwachten? Omdat de foutenmarge zo klein is, zijn er op grote schepen altijd twee loodsen aan boord."

"Eén van de grootste uitdagingen op het traject is de bocht van Bath. Daar moeten schepen 180 graden draaien op een zeer korte afstand. Het smalste gedeelte is maar 200 meter breed. De snelheid van het schip moet dus perfect afgestemd zijn op de draaisnelheid. Je mag ook geen 20 seconden twijfelen. Dat is toch redelijk avontuurlijk elke keer."

Het doet meteen denken aan de Ever Given, het containerschip van vergelijkbare grootte dat in 2021 was vastgelopen in het Suezkanaal en er een week lang het scheepvaartverkeer blokkeerde.

"Er is altijd schrik voor fouten", zegt Dirk. "Het kost al veel moeite om zo'n schip op de rivier te houden en dan zijn er ook nog al die bijkomende risicofactoren. Zulke schepen maken gigantische golven. Je moet regelmatig naar buiten om te kijken of de golven niet te hoog zijn. 

"Het Deurganckdok bijvoorbeeld, daar zijn honderden mensen aan het werk, twintig tot dertig kraanmannen. Je passeert met je schip dat boven die kranen uittorent. Eén kleine aanraking en je vaart zo een kraan om, inclusief de kraanman. Zo gaat dat de hele reis. Zoiets als met de Ever Given kan bij iedereen gebeuren, en het is nooit een verhaal van iemand alleen."

Toch zijn volgens experten met schepen van 400 meter lang stilaan de grenzen bereikt. Dirk is het daar niet mee eens. "Toen ik 17 jaar geleden begon als loods beweerde men dat schepen van 300 meter het maximum waren. Nu zitten er schepen van 430 meter aan te komen. Voor ons als loods is het simpel: we doen er alles aan om die evolutie te kunnen volgen en we zien wel wat de toekomst brengt."

"Ik sta momenteel aan de bovenkant van mijn carrièreladder, maar dankzij de evolutie in die schepen stopt mijn ladder niet. Dat is waanzinnig plezant. Als ze ons bellen, is dat meestal midden in de nacht, maar als ze dan zeggen dat je een MSC Tessa mag bemannen, dan stap je met een lach de taxi in."