De vakbonden bij de VRT hebben gezamenlijk een actieaanzegging ingediend. "Wij zullen alle spontane acties van VRT-medewerkers ondersteunen", zeggen ze in een persbericht. De aanzegging is een reactie op de uitgelekte mail van VRT-topman Frederik Delaplace aan het personeel. Daarin zei hij dat alleen de communicatiedienst met buitenstaanders over de openbare omroep mag spreken. Medewerkers die vragen krijgen, moeten reageren met "geen commentaar".
Actieaanzegging van VRT-vakbonden die CEO verwijten dat hij "spreekverbod" oplegt aan personeel
De christelijke vakbond ACV VRT zegt "geschokt" te zijn. "Mensen de mond snoeren, is een teken van zwakte", klinkt het in een persbericht. De vakbond had gehoopt dat de CEO zou kiezen voor verzoenende taal, een jaar na de aankondiging van een transformatieplan, met enkele tientallen ontslagen en de uitbesteding van de productie van "Thuis". "Maar hij besloot dat het tijd was om zijn voltallige personeel af te dreigen en zwijgplicht op te leggen", luidt het in een persbericht. "Vandaag heeft het vertrouwen in de directie een absoluut dieptepunt bereikt."
Volgens de socialistische vakbond ACOD-VRT heerst er sinds de aankondiging van dat transformatieplan een "angstcultuur" op de VRT. En die wordt door "deze laatste blunder" van de CEO alleen maar versterkt, luidt het. "De VRT van vandaag is niet meer de openbare omroep waar wij voor staan."
"Bijna iedereen op de VRT is loyaal aan de openbare omroep als instituut", zegt ACOD nog. "Maar daarbij hoort ons recht op vrije meningsuiting en de plicht om in te grijpen als het verkeerd loopt. De openbare omroep wordt alleen maar beter en wordt alleen maar sterker als we kritisch mogen blijven denken én ons gedacht mogen blijven zeggen."
De drie vakbonden bij de VRT - met ook nog de liberale bond VSOA-VRT - vragen de directie om snel uitleg te geven bij het initiatief en de communicatie, "en om het beleid bij te stellen".
VVJ: "Interne censuur"
Ook de VVJ, de Vlaamse Vereniging van Journalisten, heeft het in een bericht op zijn website over "interne censuur" bij de VRT. "Los van de efficiëntiekwestie -"geen commentaar" is een rode lap op een stier- is het juridisch overkill om de hele werkvloer een permanent spreekverbod op te leggen. Zoiets heet een disproportionele inmenging in een mensenrecht te zijn. Vrije meningsuiting is dan wel niet absoluut, inperking kan maar onder strikte voorwaarden."
"De maatregel komt neer op zelfcensuur die - mocht zij van buitenaf komen - door de sector terecht zou worden neergesabeld. Zij maakt van elke journalist een potentiële klokkenluider. Uiteraard moet verantwoordelijke communicatie het uitgangspunt zijn en zijn er naast de vrijheid van meningsuiting ook andere – wettelijke, deontologische en zelfs contractuele – overwegingen, maar elke situatie is anders en verdient een beoordeling in concreto", zo luidt het.
"Om de polemiek niet verder aan te wakkeren", is Bob Vermeir, woordvoerder van VRT kort in zijn reactie op de kritiek van de vakbonden en de VVJ: "Dit is geen discussie over vrijheid van meningsuiting. Het gaat - zoals CEO Frederik Delaplace ook aangaf in zijn mail - over mensen die onvoorzichtige uitspraken doen in gesprekken met journalisten, die vertrouwelijke informatie delen met externen of ondoordachte posts delen op sociale media."

