Zowel bij ING als bij Delhaize hebben de vakbonden een strafklacht ingediend tegen het bedrijf en tegen individuele directieleden: het lijkt een ongewone demarche in een sowieso al felle sociale strijd. Professor Arbeidsrecht Alexander De Becker (Universiteit Gent) is niet verrast en ziet een tegenstelling tussen vakbonden die opkomen voor het behoud van het Belgische overlegmodel en een directie die opkomt voor de belangen van aandeelhouders die met dat overlegmodel weinig voeling hebben.
Vakbonden die directie voor rechter dagen: waarom wordt sociale strijd bij ING en Delhaize zo op het scherp van de snee gevoerd?
Rik Arnoudt
Gepubliceerd:
Twee opvallende nieuwsberichten deze week: zowel bij Delhaize als bij ING dient de socialistische bediendevakbond BBTK een strafklacht in tegen de directie en tegen individuele directieleden. Bij Delhaize omdat de wet-Renault bij collectief ontslag niet zou worden gerespecteerd, bij ING omdat de directie het mailverkeer van 2.000 werknemers zou hebben ingekeken. In beide gevallen is de wet mogelijk overtreden en kan dit leiden tot zware boetes.
Sociaal overleg is sowieso een remmende factor als je van plan bent bepaalde hervormingsmaatregelen te nemen
Professor Arbeidsrecht Alexander De Becker (Universiteit Gent)
Vakbonden die hun in oorsprong sociale strijd voor de rechter brengen: het getuigt in elk geval van een diepgeworteld wantrouwen tussen directie en vakbonden. "Het jammere is dat dit in ons land aan het groeien is", zegt Alexander De Becker in "De ochtend", op Radio 1. De Becker is advocaat en professor Arbeidsrecht aan de Universiteit Gent.
"In Europa worden wij door de aanhangers van het sociaal overleg vaak geciteerd als het te volgen voorbeeld. Wij hebben een heel sterk geïnstitutionaliseerd model van sociaal overleg: we hebben dat heel sterk in wetgeving gegoten."
Dat overlegmodel komt soms wat star over bij bedrijfsleiders in sectoren die in een zware internationale concurrentiestrijd verwikkeld zitten. Dat is zeker het geval in de distributiesector (Delhaize) en de bankensector (ING). "Zij ervaren collectief overleg als een last", zegt De Becker. "Het is sowieso een remmende factor als je van plan bent bepaalde hervormingsmaatregelen te nemen, omdat je met de vakbonden moet overleggen."
Socialistische vakbond BBTK dient strafklacht in tegen ING Bank, wat is er aan de hand?
Er ontstaat op dit ogenblik een conflict over de grond van ons sociaal overleg
Professor Arbeidsrecht Alexander De Becker (Universiteit Gent)
Sommige bedrijfsleiders proberen dat "storende sociaal overleg" te omzeilen. "Dan is het makkelijker om te zeggen dat je mensen overdraagt naar andere bedrijven: kleinere ondernemingen waar ondernemingsraden niet moeten worden samengesteld."
Het is wellicht geen toeval dat Delhaize de 128 supermarkten wil verzelfstandigen die ze nog in eigen beheer heeft. Ook ING heeft de laatste jaren kantoren verzelfstandigd. Voor kleinere verzelfstandigde ondernemingen eist de wetgever geen ondernemingsraad en heb je als bedrijfsleider dus geen last van "syndicale pottenkijkers".
"Er ontstaat op dit ogenblik een conflict over de grond van ons sociaal overleg", aldus De Becker. "Dat is jammer om vast te stellen als arbeidsjurist."
Je zit met aandeelhouders die op een heel andere manier naar dat sociaal overleg kijken
Professor Arbeidsrecht Alexander De Becker (Universiteit Gent)
Dat een vakbond zich hier niet onbetuigd laat, hoeft niet te verwonderen. "Los van de juridische inbreuken ga je dit natuurlijk aangrijpen wat het recht je als kansen biedt om die positie die zo geïnstitutionaliseerd is ook vast te houden", duidt De Becker.
Bovendien hebben zowel ING als Delhaize een sterke band met Nederland, en daar is het sociaal overleg veel minder strak geregeld dan hier. "Je zit met aandeelhouders die op een heel andere manier naar dat sociaal overleg kijken en een beetje verbaasd zijn." Alexander De Becker denkt dat dit ook een grote rol speelt.
