Ongeveer 24 uur na de eerste poging die werd afgeblazen, is de Europese ruimtesonde Juice dit keer wel met succes gelanceerd naar Jupiter. De lancering gebeurde iets na 14.14 uur Belgische tijd in Frans-Guyana. Onder meer koning Filip en prins Gabriël waren ter plaatse om de lancering live mee te maken.
Tweede keer, goede keer: Europese ruimtesonde Juice is met succes gelanceerd naar Jupiter
Michaël Torfs
Gepubliceerd:
Bijgewerkt:
De tweede poging vandaag vond ongeveer een halve minuut vroeger plaats dan gisteren, om 14 uur, 14 minuten en 29 seconden. Precies op dat moment moest de Ariana 5-raket opstijgen van de basis van de Europese ruimtevaartorganisatie ESA in Frans-Guyana. Dat komt omdat de stand van de aarde op dat moment perfect is voor de ingewikkelde baan die Juice zal beschrijven richting Jupiter.
Gisteren was de eerste poging gepland om exact 14 uur, 15 minuten en 1 seconde Belgische tijd. Maar op het allerlaatste moment sprongen de weerschermen in de controlekamer van groen op rood, wegens een mogelijk gevaar op blikseminslagen, en werd de poging afgeblazen. Dat was dit keer niet het geval en ook het opstijgen zelf verliep zoals gepland.
De sonde Juice is in Frans-Guyana vertrokken voor een lange reis naar Jupiter. Die verloopt via de aarde en de maan, Venus (augustus 2025) en opnieuw twee keer de aarde (september 2026 en januari 2029). Juice kan op die manier een energiezuinige route nemen en gebruik maken van "zwaartekrachtassistentie" van de verschillende flybys.
Vandaar dat de positie van de aarde tegenover de andere hemellichamen perfect moest zijn zoals uitgerekend, en er geen speling zat op het tijdstip. Een tijd na het opstijgen heeft de sonde zich afgesplitst van de draagraket Ariane 5 om zelf verder te zweven. Juice heeft ook zonnepanelen mee voor extra energie tijdens de verdere reis.
Bekijk hier in een filmpje van de ESA hoe Juice precies naar Jupiter zal vliegen:
Iedereen tevreden (en opgelucht)
Planeetwetenschapper Hans Huybrighs is meegereisd naar Frans-Guyana en was in zijn nopjes met de geslaagde lancering, zo was te zien op Twitter. Maar niet enkel hij was opgelucht en tevreden: ook koning Filip en prins Gabriël waren speciaal afgereisd naar Frans-Guyana en zouden binnenkort sowieso moeten terugkeren omdat hun missie afloopt. Zij hebben de lancering bij de tweede poging toch live kunnen meemaken, net als staatssecretaris voor Wetenschapsbeleid Thomas Dermine (PS).
Zelden een zaal vol volwassenen gezien die zo blij waren als een kind
VRT-reporter Koen Wauters
VRT-reporter Koen Wauters, die ook is meegereisd, liet vanuit de lanceerbasis weten dat hij "zelden een zaal vol volwassenen gezien heeft die zo blij waren als een kind". De hele missie zou zo'n 1,6 miljard euro kosten. België investeert mee in de missie via een bijdrage aan de ESA van ruim 300 miljoen per jaar van 2023 tot 2027.
Wat gaat Juice precies doen? Juice zou over 8 jaar moeten aankomen bij Jupiter met een meervoudige missie. Ze zal de planeet (en het weer op de planeet) van naderbij bestuderen, maar het meest wordt uitgekeken naar het scannen van drie ijsmanen rond Jupiter. Juice (een afkorting voor Jupiter Icy Moons Explorer) moet midden 2031 de drie ijsmanen Callisto, Europa en Ganymedes nader gaan onderzoeken vanuit de ruimte. Wetenschappers willen achterhalen of daar leven mogelijk is.
Onder de dikke ijskorst op die manen, liggen vermoedelijk diepe oceanen van vloeibaar, zout water. Juice gaat tussen 2031 en 2034 zo'n 35 keer langs de manen vliegen om te kijken hoe dik de ijslaag is, of er effectief een oceaan onder ligt en hoe die is samengesteld. Op basis daarvan willen ze dus achterhalen of er leven mogelijk is of niet. Juice zal na de missie uiteindelijk neerstorten op de ijsvlakten van Ganymedes.
Ganymedes, een unieke maan in ons zonnestelsel
Jupiter heeft bijna 100 manen. Maar Io, Europa, Ganymedes en Callisto zijn zo groot dat ze een wereld op zich vormen. Samen zijn ze goed voor meer dan 99 procent van de massa die rond Jupiter draait. Juice gaat zich vooral concentreren op Ganymedes. Die maan heeft een diameter van 5.260 kilometer en is daarmee de grootste maan in ons zonnestelsel - ter vergelijking: de aarde heeft een diameter van zo'n 12.700 kilometer.
Het interessante aan Ganymedes is dat ze een magnetisch veld heeft. Ook dat maakt haar als maan uniek in ons zonnestelsel. Onder meer de interactie van dat magnetisch veld met Jupiter zal worden onderzocht. De voornaamste focus ligt evenwel op de verborgen oceaan, waarvoor wetenschappers "sterk bewijs" hebben dat hij er is. Op welke diepte begint de oceaan, hoe diep is hij en wat is de interactie met de ijskorst erboven enerzijds en de oceaanbodem anderzijds? Antwoorden mogelijk over ruim 8 jaar.
