Als je in ons land beslist dat je een abortus wil, dan word je verplicht om daar eerst nog 6 dagen over na te denken. De procedure verloopt al 30 jaar op dezelfde manier, maar daar komt binnenkort misschien verandering in. Experten hebben een nieuw rapport geschreven met aanbevelingen. Dat ligt nu op tafel bij onze regering. Waarom zijn die aanpassingen nodig? Dat bespreken Jana Schepens (26), Ilse Paepe (30) en Lynn Smolders (31) samen met Aurélie in een nieuwe aflevering van "Snapt ge mij nu?".
Is verplichte wachtperiode voor abortus nog van deze tijd? "Dat waren de langste 6 dagen van mijn leven"
"Snapt ge mij nu?" is een podcast voor en door jongeren, gehost door Aurélie Boffé. Aurélie gaat in gesprek met jonge twintigers die allemaal een andere visie hebben op een actueel onderwerp. Zo laat ze elke stem in het debat horen. De podcast is ook beschikbaar op VRT MAX.
Verplichte bedenktijd en binnen 12 weken: moet abortus anders?
Lynn Smolders is begeleider in het abortuscentrum van Hasselt. Hoe verloopt zo’n abortusprocedure? "Je belt voor een eerste gesprek en krijgt van ons informatie. We bekijken ook samen wat alle opties zijn. Als alles duidelijk is, kan er een afspraak worden vastgelegd, maar je moet dan verplicht 6 dagen wachten voor je een abortus mag ondergaan. Er wordt vervolgens een echo gemaakt en als je minder dan zeven weken zwanger bent, kan je kiezen voor een behandeling met medicijnen die je thuis kan innemen. Tot 12 weken kan je kiezen voor een curettage (het weghalen van zwangerschapsweefsel uit de baarmoeder, red.) die je in het abortuscentrum laat uitvoeren."
Ilse Paepe onderging 5 jaar geleden een abortus. Zij vond de 6 dagen wachten heel moeilijk en het maakte haar ook kwaad. "Ik had er uiteraard al lang over nagedacht en had erover gesproken met mijn toenmalige vriend en met mijn beste vriendin. Ik had in mijn hoofd alle scenario's overlopen voor ik naar het abortuscentrum belde en moest toen toch nog die bedenktijd uitzitten. Dat waren de 6 langste dagen van mijn leven." Bovendien mislukte de curettage bij haar en moest ze een tweede behandeling ondergaan waarvoor ze nog eens 6 dagen moest wachten. Ook die mislukte. Uiteindelijk heeft de hele procedure een maand geduurd.
Jana Schepens is vroedvrouw en werkt op een materniteit voor risicozwangerschappen. Ze deed haar stage in een abortuscentrum en schreef er ook haar bachelorproef over. Ze wist dus wat haar te wachten stond toen ze zelf de beslissing maakte. Toch waren die 6 dagen bedenktijd ook voor haar heel moeilijk. "Ik moest blijven werken en liep daar rond met kleine baby's in mijn armen en verzorgde mama's die vochten om hun baby niet kwijt te raken. En ik liep daar ongepland en ongewenst zwanger rond, wachtend tot het allemaal achter de rug zou zijn. Dat is vreselijk. Je hebt de beslissing gemaakt vóór je belt naar het abortuscentrum. Ik snap wel dat je dat even moet laten bezinken, maar 6 dagen is echt lang."
Ik liep rond met baby's in mijn armen en verzorgde mama's die vochten om hun baby niet kwijt te raken. En ik liep daar ongewenst zwanger rond.
Jana Schepens, vroedvrouw UZ Gent
Van 12 naar 18 weken?
In Nederland kan je een abortus laten uitvoeren tot 22 weken zwangerschap, in België tot 12 weken. Maar in ons land is er nu sprake om die termijn te verlengen naar 18 weken. Volgens Lynn is dat nodig voor vrouwen die te laat beseffen dat ze zwanger zijn of die wat meer tijd nodig hebben om de keuze te maken. "Geen enkele vrouw wacht met opzet langer dan nodig", zegt ze. "Ik heb al tegenover vrouwen gezeten waartegen ik moet zeggen: 'sorry, je zal naar Nederland moeten gaan'. Dat is voor elke vrouw moeilijk. Je ziet soms letterlijk de grond onder hun voeten wegzakken." Het gebeurt niet zo vaak dat een vrouw te laat is, het gaat om 3 procent van de gevallen. "Maar, je moet maar eens die vrouw zijn voor wie het niet meer gaat. Niemand wil die vrouw zijn."
Ik heb al tegen vrouwen moeten zeggen: "sorry, je zal naar Nederland moeten gaan". Je ziet soms letterlijk de grond onder hun voeten wegzakken
Lynn Smolders van abortuscentrum Luna in Hasselt
Sommige artsen willen geen abortus uitvoeren, vooral in een vergevorderde fase. Maar dat mag geen reden zijn om de termijn niet te verlengen, vinden Ilse en Jana. "Ik snap dat je daar als arts moet achterstaan", zegt Ilse, "maar ik was kwaad toen mijn arts weigerde om een abortus te doen, omdat hij mij daardoor zorg weigerde". "We hebben geen duizend dokters nodig die het willen doen", zegt Jana. "Ik denk dat we genoeg dokters hebben die het wel willen doen en die vrouwen met heel hun hart erdoor gaan helpen en begeleiden."
Taboe
"In het begin wilde ik het redelijk klein houden", zegt Ilse, "maar na 2 jaar ben ik ermee in de krant gekomen en daar kwam veel reactie op, positieve maar ook negatieve. "Je moet er nu ook niet mee te koop lopen", vonden sommige mensen.
"Ik ken geen enkele vriendin die een abortus heeft gehad", zegt Jana, "maar ik heb er zelf ook nauwelijks over gepraat. Misschien dat mensen er mij nu over zullen aanspreken. Op mijn werk durf ik er niet over te praten omdat ik daar in een wereld zit waar zwangerschap het mooiste moment van je leven is. Sommige mensen vinden het egoïstisch, maar ik wilde het beste voor het kind. Ik kon op dat moment niet het beste van mezelf geven." Spijt heeft Jana niet. Maar ze denkt wel vaak: "wat als?". Dat klinkt heel herkenbaar voor Ilse. "Ik ben niet meer de persoon van vijf jaar geleden. Op dat moment was het niet in het belang van het kind."
Ook Lynn ziet af en toe mensen die zich de "wat als"- vraag stellen. Dan geeft ze de volgende tip: "Schrijf op waarom je die keuze op dat moment neemt, en hou het bij voor later. Dat geldt ook voor andere medische ingrepen. Als je je ooit vragen stelt, kan je jouw lijstje bovenhalen en je beslissing beter begrijpen".
Wat wil jij horen in een volgende aflevering? Stuur jouw suggesties via DM naar de Instagrampagina van VRT NWS.
