Belgische bisschoppen zijn op missie in Oekraïne: "Eensgezindheid is de kracht hier"

Vier Belgische bisschoppen en hulpbischoppen zijn vier dagen lang op bezoek in Oekraïne, precies op de eerste verjaardag van de start van de oorlog en de Russische aanval. Lode Aerts, bisschop van Brugge, Johan Bonny van Antwerpen, Lode Van Hecke van Gent en hulpbisschop Jean Kockerols van het aartsbisdom Mechelen-Brussel gaan met hun pastoraal bezoek in op de uitnodiging van de Grieks-katholieke Oekraïense geloofsgemeenschappen in hun bisdommen en vooral die van hun bisschop Hlib Lonchyna.

De bisschoppen reisden per trein van de Poolse hoofdstad Warschau naar Kiev, waar ze anderhalve dag zijn gebleven, en vandaar met de nachttrein naar Lviv. De indrukken die ze krijgen, zijn vaak tegengesteld, zegt Johan Bonny, bisschop van Antwerpen, in “De Ochtend” op Radio 1. Hij ondervond in zijn persoonlijke contacten veel persoonlijk leed, “een seminarist wiens vader is gesneuveld aan het front, een bisschop wiens schoonbroer zwaargewond is geraakt”. Anderzijds wil men in die streken waar er geen oorlogsgeweld is vooral dat het leven doorgaat.

De rol van de kerk is tweeërlei, merkt Johan Bonny op. “Vaderlandsliefde speelt een grote rol. Door alle troebelen heen zijn de kerken de ruggengraat gebleven van het land. In het communisme, in de Sovjettijd, is hen elke identiteit ontnomen. De enigen die de nationale identiteit, de geschiedenis, het patrimonium rechthielden waren de kerken. Maar daarmee vecht je natuurlijk niet. Wat zij nu doen is inzetten op humanitaire hulp: hulpgoederen, levensmiddelen, kledij naar de meest getroffen gewesten brengen."

Ook Lode Aerts, bisschop van Brugge, neemt deel aan de missie en bracht onder meer een bezoek aan Irpin, waar elke twee weken een vrachtwagen met hulpgoederen uit het West-Vlaamse Tielt wordt geleverd. In een gesprek met Radio 2 West-Vlaanderen zei Aerts erg onder de indruk te zijn van de verwoestingen. Maar er is ook hoop. “Op zwartgeblakerde auto’s zag ik dat men bloemen en een zon had geschilderd.”

Er zijn veel christelijke kerken in Oekraïne, onder meer Grieks-katholieken, Latijnse katholieken, Oekraïens orthodoxen of Russisch-orthodoxen. Bisschop Bonny merkt op dat de oorlog hen dichter bij elkaar heeft gebracht. "Na eeuwen verdeeldheid staan ze opnieuw schouder aan schouder tegenover die ene vijand."

Moeten religieuze leiders het een jaar na het begin van de oorlog niet vooral over vrede hebben? "Wij sympathiseren met de strijd van de Oekraïners voor rechtvaardigheid, voor hun eigen land. Maar vroeg of laat zal het inderdaad over vrede moeten kunnen gaan en zal men oplossingen moeten vinden." Bisschop Bonny denkt aan bepaalde tussenformules, "waarbij het land in rechte opnieuw aan Oekraïne toekomt, maar de facto een soort neutraliteit krijgt met een soort bezettingsmacht, de Verenigde Naties die een mediërende rol zouden kunnen krijgen. Zodanig dat het tot een staakt-het-vuren komt en het schieten ophoudt.

De Belgische bisschoppen houden een blog bij van hun bezoek aan Oekraïne, hier te lezen en te bekijken.