Dolfijnen zijn intelligente, sociale dieren die vertrouwen op fluitgeluiden en echolocatie om te jagen en zich voort te planten. Dat betekent ook dat lawaai dat door menselijke activiteiten veroorzaakt wordt, zoals olieboringen en scheepvaart, mogelijk een negatieve impact heeft op de gezondheid van wilde dolfijnenpopulaties. Een studie met tuimelaars in gevangenschap heeft aangetoond dat de dieren beginnen te 'roepen' naar elkaar als ze proberen samen te werken terwijl er onder water meer lawaai is. En zelfs dan hadden ze nog minder succes in hun samenwerking.
Dolfijnen moeten "roepen" om menselijk geluid te overstemmen en samen te kunnen werken
"Dezelfde zaken die maken dat het zo voordelig is voor dieren om geluiden te gebruiken, maken ook dat ze makkelijk gestoord worden door lawaai in de omgeving", zei Pernille Sørensen van de Britse University of Bristol, de eerste auteur van de studie. "De laatste tientallen jaren hebben we een spectaculaire stijging gezien van door de mens veroorzaakt lawaai en ook in de oceanen is geluidsvervuiling geen uitzondering."
Om na te gaan wat de invloed van toenemende geluidsvervuiling is, deden de onderzoekers een experiment met twee tuimelaars (Tursiops truncatus), een veelvoorkomende en uit zoos en dolfinaria welbekende dolfijnsoort.
De twee dolfijnen die in de studie werden geobserveerd, Delta en Reese, werden in een proefbassin gezet en uitgerust met een opnametoestel met een zuignap dat hun geluiden en lichaamsbewegingen vastlegde.
In het bassin moesten de dolfijnen samenwerken om binnen een seconde van elkaar ieder op hun eigen onderwaterknop te duwen. Die knoppen stonden aan verschillende kanten van het bassin en als de dolfijnen erin slaagden de knoppen bijna gelijktijdig in te drukken, kregen ze een beloning.
Bij iedere poging werden de dolfijnen losgelaten van een startpunt, maar bij sommige pogingen werd een van de dieren vijf tot tien seconden langer vastgehouden terwijl het andere onmiddellijk losgelaten werd. Bij die proeven konden de dolfijnen zich enkel verlaten op vocale communicatie om het indrukken van de knoppen met elkaar te coördineren.
In de loop van het experiment speelden de onderzoekers toenemende niveaus van lawaai af via een onderwaterluidspreker en ze stelden vast dat de dolfijnen probeerden te compenseren voor het lawaai door het volume en de lengte van hun fluitgeluiden te verhogen. Ze maakten hun fluitgeluiden wel twee keer zo lang en produceerden hardere geluiden om het indrukken van de knoppen te coördineren. Ze gingen, met andere woorden, schreeuwen naar elkaar.
Desondanks hadden ze minder succes bij het uitvoeren van hun taak: bij een normaal omgevingsgeluid slaagden ze er in 85 procent van de pogingen in de knoppen nagenoeg samen in te drukken, bij het luidste lawaai daalde dat tot 62,5 procent.
De dolfijnen gingen niet enkel luider communiceren, ze veranderden ook hun lichaamstaal. Naarmate de geluidsniveaus toenamen, hadden ze meer de neiging om zich naar elkaar toe te keren zodat ze oog in oog met elkaar zwommen en ze zwommen ook vaker naar de andere kant van het bassin om dichter bij elkaar te zijn.
"Dit toont aan dat hun communicatie verstoord werd door het lawaai, ondanks het feit dat ze deze compenserende mechanismen gebruikten", zei Sørensen. "Ons werk maakt duidelijk dat ondanks hun pogingen om te compenseren, ondanks het feit dat ze zeer gemotiveerd waren en dat ze deze coöperatieve taak zo goed kennen, het lawaai nog steeds hun vermogen om met succes te coördineren verzwakte."
Mogelijk ook slecht voor wilde populaties
Hoewel dit onderzoek werd uitgevoerd met dolfijnen in gevangenschap, heeft door mensen veroorzaakt lawaai mogelijk ook schadelijke gevolgen voor dolfijnen in het wild.
"Als groepen dieren in het wild bijvoorbeeld minder efficiënt zijn in het gecoördineerd zoeken naar voedsel, zal dat een negatieve impact hebben op de gezondheid van individuen, wat uiteindelijk een impact heeft op de gezondheid van de populatie", zei mede-auteur Stephanie King, een hoogleraar aan de University of Bristol.
"Ons werk toont aan dat deze aanpassingen niet noodzakelijk volstaan om het negatieve effect van lawaai op de communicatie tussen individuen te boven te komen", zei King. Aangezien dolfijnen aangewezen zijn op hun vermogen tot communicatie om met succes te jagen en zich voort te planten, kan lawaai hun gedragingen beïnvloeden, wat op zijn beurt een invloed heeft op de gezondheid van de populatie.
"Deze samenwerking met internationale collega's in het Dolphin Research Center heeft ons een unieke gelegenheid geboden om in een gecontroleerde omgeving de impact van lawaai te onderzoeken op dieren die samenwerken, iets wat onmogelijk te doen is in het wild", zei Sørensen. Om dit in het wild te bestuderen, zouden onderzoekers meer moeten weten over wanneer dieren actief samenwerken en hoe dat coöperatieve gedrag gecoördineerd wordt.
"Onze resultaten tonen duidelijk dat er rekening moet gehouden worden met hoe lawaai het uitvoeren van taken in groep beïnvloedt bij wilde dieren", zei King.
De studie van Sørensen, King en hun collega's van het Dolphin Research Center in Florida en de Woods Hole Oceanographic Institution in Massachusetts is gepubliceerd in . Dit artikel is gebaseerd op een persmededeling van Cell Press.



