77 procent van de Vlamingen is ervan overtuigd dat internetbedrijven niet te vertrouwen zijn met persoonlijke data. Dat blijkt uit een nieuw rapport van dataonderzoeksproject SolidLab waarvoor het 2.500 Vlaamse internetgebruikers ondervroeg. SolidLab wil op termijn persoonlijke dataopslag loskoppelen van commerciële internetbedrijven en gebruikers zelf controle geven over een eigen datakluis.
Bijna 8 op 10 Vlamingen vertrouwen grote internetbedrijven niet met persoonlijke data
Jef Cauwenberghs
Gepubliceerd:
De Vlaming wil meer controle over welke gegevens over hem of haar verzameld worden. Dat blijkt althans uit een nieuwe studie die de Vlaamse dataonderzoekssamenwerking SolidLab Flanders vandaag presenteert. Het project, dat gedragen wordt door onderzoekscentrum Imec en de universiteiten van Gent, Brussel en Leuven, peilde bij 2.500 Vlamingen naar het internetgebruik en bezorgdheden rond dataverwerking.
77 procent van de respondenten gaf aan geen of weinig vertrouwen te hebben in hoe internetbedrijven omgaan met onze persoonlijke gegevens. "Je ziet toch dat mensen steeds meer een machteloos gevoel hebben ten aanzien van derde partijen", zegt professor nieuwemediastudies Ralf De Wolf (Imec/UGent) die mee het onderzoek leidt. "Ik denk denk ook niet dat dat verwonderlijk is als je ziet wat er al gebeurde: die grote datalekken bij Facebook of de hacking nu recent in Antwerpen. Er ontwikkelt zich een cynisme bij de mensen."
Dataparadox
Iets meer dan 7 op 10 storen zich daarnaast aan het feit dat bedrijven niet transparant zijn over hun dataverwerking. Opvallend is dat door dat gebrek aan vertrouwen bijna een kwart van de ondervraagden zelfs aangeeft digitaal af te haken of te willen afhaken.
Veel mensen willen nochtans onbezorgd online surfen. Het is wat professor De Wolf de dataparadox noemt. "We zijn bezorgd om de bescherming van onze data, maar bevinden ons anderzijds meer dan ooit online. Op zich is dat niet onlogisch. Je kan van mensen niet verwachten dat ze continu die kritische lens aanzetten. Uiteindelijk zitten we niet op het internet om onze data te beheren, maar om sociale contacten te onderhouden of muziek te luisteren."
Uiteindelijk zitten we niet op het internet om onze data te beheren, maar om sociale contacten te onderhouden of muziek te luisteren.
Ralf De Wolf, professor nieuwemediastudies UGent/Imec
Datakluizen
Om mensen toch weer een veiliger gevoel op het internet te geven, lanceerde SolidLab met steun van de Vlaamse regering al het idee om persoonlijke datakluizen in te voeren. Daarbij worden data niet langer beheerd door de bedrijven die ze opvragen, zoals Facebook of Google, maar komen ze terecht in een digitale opslagplaats waar de gebruiker zelf controle over heeft. In de studie die vandaag gepresenteerd wordt, geeft ongeveer de helft van de ondervraagden aan zo'n kluis te willen gebruiken in de nabije toekomst.
Dit voorjaar zal de Vlaamse regering alvast het Datanutsbedrijf lanceren. Dat is een agentschap dat in de toekomst zal optreden als verkeerswisselaar voor data tussen burgers, overheid, bedrijven en persoonlijke, digitale kluizen.
David tegen Goliath
Of de grote internetbedrijven zelf staan de springen om data zomaar uit handen te geven, is maar zeer de vraag. "Er is inderdaad een ongelijke balans", zegt professor De Wolf. "Ik geloof ook niet in een zilveren kogel, een oplossing die ons van al onze problemen verlost. We vervullen momenteel samen met de BBC een pioniersrol en het is wachten tot andere Europese landen ook met datakluizen gaan experimenteren. We kunnen dus zeker nog sterker staan."
In afwachting van persoonlijke datakluizen, raadt professor De Wolf mensen die nu al bewust willen omgaan met gegevens, zeker enkele zaken aan. "Gebruik bijvoorbeeld een privacyvriendelijkere browser zoals DuckDuckGo en installeer adblockers."
