Nu de Nederlandse regering tegen 2035 wellicht dicht bij de Belgische grens twee nieuwe kerncentrales gaat bouwen wil Vlaams minister van Energie Zuhal Demir (N-VA) "niet aan de zijlijn blijven staan", zo zegt ze in "De ochtend" op Radio 1. Zij gaat nog dit jaar gesprekken opstarten met haar Nederlandse collega om te kijken hoe Vlaanderen daarin kan participeren.
Vlaams minister Demir (N-VA) ziet Nederlandse kerncentrales als "win-win" voor ons land: "Zouden ze mee kunnen financieren"
Stefan Grommen
Gepubliceerd:
De Nederlandse regering besliste gisteren dat er twee nieuwe kerncentrales moeten komen. De kans is groot dat die in Borssele komen, een dorp in de provincie Zeeland niet ver van de Belgische grens waar al een kerncentrale staat. Het onderzoek over onder meer de milieu-effecten wordt er nu opgestart.
Vlaams minister van Energie Zuhal Demir (N-VA) ziet dat als een kans, zo zegt ze in "De ochtend" op Radio 1. "Vlaanderen is bevoegd voor hernieuwbare energie - wind en zon doen we volop - maar als je wilt voldoen aan onze energiebehoeften, kan je niet anders dan ook kijken naar kernenergie. Die energie is proper en we hebben die know-how (met onder meer het Studie Centrum Kernenergie (SCK) in Mol, red.)."
"Niet aan de zijlijn staan"
Demir start daarom nog dit jaar verkennende gesprekken met haar Nederlandse collega, minister van Energie Rob Jetten, over een eventuele samenwerking. "De samenwerking kan verschillende vormen aannemen, ook financieel. Het is een win-win. Het zit pal op de grens en zij moeten een internationale milieu-effectenrapportage doen: dan kunnen wij ook onze inbreng doen."
De Nederlandse kerncentrales zouden dan in ruil ook stroom kunnen leveren aan ons land, suggereert ze. "Ik ben niet bevoegd voor energieproductie, dat is federaal. Maar als Nederland nieuwe kerncentrales gaat bouwen pal aan de grens, ga ik niet aan de zijlijn blijven staan. Zeker niet als ik zie hoe minister Tinne Van der Straeten (Groen) federaal omgaat met die kerncentrales. Dat is de fout van de geschiedenis. Ik hoop dan ook dat die gesprekken iets opleveren, zodat ik dat dan in de schoot van de Vlaamse regering kan bespreken."
Groen: "Doe je job"
Groen-covoorzitter Jeremie Vaneeckhout reageert via Twitter geërgerd op het idee van Demir. "Er is blijkbaar extra Vlaams geld voor energie-investeringen. Maak dat vrij voor dingen die energie betaalbaarder/duurzaam maakt en waarvoor je bevoegd bent: isolatie, zonnepanelen op alle daken, ... Maar dat levert Zuhal Demir natuurlijk geen sappige titels op."
Volgens Vaneeckhout gaat het Demir helemaal niet om betaalbaarheid of energiezekerheid. "Dit is puur politiek spel. Een symboolbrief. Werk samen of werk tenminste aan echte oplossingen: Ventilus, vergunningen windmolens, hernieuwbare energie, energiebesparing, ... Kortom: doe je job."
Bond Beter Leefmilieu: "Geen oplossing op de lange termijn"
"Dit verandert niks op korte termijn", reageert Almut Bonhage, beleidsexperte Energie bij de Bond Beter Leefmilieu. "Ook niet voor de moeilijke winters waarover we het nu hebben, in 2025 en 2026."
Vandaag nieuwe kerncentrales bouwen, lijkt in haar ogen een anachronisme. "Kerncentrales zijn veel duurder dan energie uit wind en zon. Bovendien duurt de bouw ervan heel lang: 10 jaar of langer. Het is ook moeilijk om dat te plannen, want er komen voortdurend nieuwe onzekerheden bij. En dat in al onzekere tijden. Alle recente projecten van de laatste jaren hadden heel veel vertraging en die vertraging heeft ook geleid tot hogere kosten."
Ook bij Open VLD wijst Vlaams fractieleider Willem-Frederik Schiltz erop dat Demir niet eens bevoegd is om dit te beslissen, "dat weet ze zelf ook wel". "Samenwerken is altijd goed, maar dan liefst met heel het land: Vlaanderen is bevoegd om ervoor te zorgen dat wij allemaal zonnepanelen op ons dak te leggen. Federaal is bevoegd voor de kerncentrales: op dit moment lopen de onderhandelingen om ervoor te zorgen dat de bestaande kerncentrales de komende jaren stroom kunnen leveren. En we investeren ook al honderden miljoenen euro's in onderzoek naar nieuwe kerncentrales. Dus samenwerken: prima idee, maar niet Vlaanderen alleen."
We moeten er wat beducht voor zijn om onze centen en onze know-how zomaar aan de Nederlanders te geven
Willem-Frederik Schiltz, fractieleider voor Open VLD in het Vlaams Parlement
Tegelijk waarschuwt Schiltz ook voor wat op een te evidente oplossing lijkt. "We moeten er wat beducht voor zijn om onze centen en onze know-how zomaar aan de Nederlanders te geven."
CD&V: "Waarom ons heil ergens anders zoeken als we zelf draaiende kerncentrales hebben"
En ook CD&V verkiest moderne kerncentrales in eigen land in plaats van "zomaar te investeren in Nederlandse kerncentrales van de oude generatie". "We hebben in ons eigenste Mol in het SCK-CEN ongelooflijk veel knowhow op vlak van nucleair onderzoek zitten. Laat ons die gebruiken om tegen 2045 kleine modulaire kerncentrales van de nieuwste generatie te hebben in ons land", reageert voorzitter Sammy Mahdi.
"Tot 2045 moeten we onze huidige kerncentrales zo veel mogelijk inzetten om te zorgen dat het licht blijft branden. We hebben draaiende kerncentrales in ons land, waarom zouden we dan ons heil zoeken ergens anders?"
