De Vlaamse regering heeft een Commissie van Wijzen aangeduid die oplossingen moet zoeken voor problemen in het onderwijs, zoals het lerarentekort. De groep bestaat onder meer uit academici, leraren schooldirecteurs en HR-experts. "Ons doel zal vooral zijn om een job als leerkracht opnieuw aantrekkelijk te maken", zegt onderwijsexpert Dirk Van Damme die de Commissie zal leiden.
Commissie van Wijzen zal zich over mogelijke hervormingen in het onderwijs buigen: "Job als leerkracht moet opnieuw aantrekkelijk worden"
De opdracht van de Commissie van Wijzen is onder meer om na te denken over het statuut en de loopbaan van leerkrachten, de organisatie van scholen en hun personeelsbeleid. “We hebben al verschillende heilige huisjes gesloopt, maar we moeten nog verder kunnen gaan”, zegt Vlaams minister van Onderwijs Ben Weyts (N-VA).
De onderwijskwaliteit staat onder druk en ook het lerarentekort laat zich al jaren voelen. Verschillende onderwijsspelers pleiten daarom voor fundamentele hervormingen, maar over de details van die hervorming is vaak discussie. Een voorstel van minister Weyts over de nieuwe eindtermen in het secundair onderwijs werd bijvoorbeeld aangevochten door het katholiek onderwijs.
"De discussie over de fundamenten van ons onderwijssysteem verzandt al jaren in dovemansgesprekken en patstellingen", luidt de persmededeling van de Vlaamse Regering. "Dat willen we nu overstijgen met deze Commissie van Wijzen", aldus Weyts.
Job aantrekkelijker maken
Onderwijsexpert en voormalig topman van de OESO Dirk Van Damme zal de Commissie voorzitten. "Geen eenvoudige opdracht", zegt hij in "De ochtend" op Radio 1. "Het is een serieus engagement, maar de problematiek boeit me natuurlijk al langer. Ik vind het een goed idee om met een groep mensen even in de luwte te gaan werken, weg van de officiële onderhandelingstafels en het politieke gewoel."
Commissie van Wijzen buigt zich over de leerkracht van morgen: "De professionalisering van de leraar moet voorop staan"
Het is de bedoeling van de Commissie om tegen eind 2023 een soort blauwdruk op tafel leggen, waar de sociale partners, de onderwijskoepels en vakbonden dan mee aan de slag kunnen gaan.
"Het belangrijkste doel zal zijn om de job van leerkracht aantrekkelijker te maken", denkt Van Damme. "Het lerarentekort begint tragisch te worden en wanneer we er in zouden slagen om meer mensen naar het onderwijs te krijgen, zullen we in onze opdracht geslaagd zijn."
Een van de manieren waar Van Damme spontaan aan denkt om het beroep aantrekkelijker te maken, is door op een andere manier om te gaan met jonge leerkrachten. "De manier waarop we met jonge talenten omgaan in het onderwijs is schandalig", vindt hij.
"Na hun lerarenopleiding, worden ze voor de leeuwen gegooid: ze krijgen de moeilijkste klassen, ze moeten uren bij elkaar sprokkelen en krijgen soms nauwelijks begeleiding. Daardoor geven ze er vaak binnen de vijf jaar de brui aan en verliezen we te veel van die talenten."
Wie zetelt er nog in de Commissie van Wijzen?
Paul Yperman, die onder meer directeur was van het Sint-Jozefscollege in Aalst en hoofd van het centraal bestuur van de Vlaamse jezuïetencolleges, wordt vice-voorzitter van de Commissie van Wijzen. Van Damme en Yperman hebben samen de andere "Wijzen" geselecteerd. De Commissie bevat zowel onderwijsexperts, schoolleiders als leerkrachten, maar ook HR-experten uit het bedrijfsleven.
"Ongeveer de helft van de mensen kunnen we bestempelen als "experts", dat zijn bijvoorbeeld mensen die komen uit universiteiten, uit het bedrijfsleven of mensen die ervaring hebben met syndicale onderhandelingen. De andere helft zijn mensen die recht uit het onderwijsveld komen, zoals leraren en directeurs", verduidelijkt Van Damme.
Van Damme vindt het belangrijk dat die twee groepen vertegenwoordigd zijn, want de ervaring leert dat bijvoorbeeld pedagogen en directeurs niet altijd op dezelfde lijn zitten. "De stem van mensen die dagelijks op het terrein komen, mag niet genegeerd worden. Zij hebben vaak zelf ook al nagedacht over mogelijke oplossingen, maar vaak sijpelt dat niet door tot aan de onderhandelingstafel."

