"In Qatar ligt niemand wakker van alcoholverbod tijdens WK", maar wat zijn de gevolgen voor FIFA en biersponsor Budweiser?

"Voetbal is bier", wordt wel eens gezegd. Maar niet op het WK 2022 dus. In het islamitische Qatar zijn het drinken van alcohol en dronkenschap in het openbaar verboden. Maar voor het WK zou een uitzondering worden gemaakt. Of dat was toch de afspraak met FIFA. 

Drie uur voor en één uur na elke wedstrijd zou er toch bier mogen worden getapt aan de stadions. Maar FIFA laat nu, twee dagen voor de openingswedstrijd, weten dat er in samenspraak met de Qatarese autoriteiten plots toch beslist is om geen alcoholische dranken te verkopen aan de voetbalstadions.

Een streep door de rekening van het Amerikaanse biermerk Budweiser, dat als enige bier mocht verkopen rond de stadions. Het betaalde daarvoor 75 miljoen dollar (zo'n 72,5 miljoen euro) aan FIFA. Voor elke halve liter bier zou 13 euro worden aangerekend (door de strenge alcoholregels in Qatar zijn bier en andere alcoholische dranken altijd duur). Budweiser mag wel nog alcoholvrij bier verkopen.

"Maar het is heel moeilijk om in te schatten hoe groot de financiële impact van dat alcoholverbod precies zal zijn", zegt hoogleraar sportmarketing Wim Lagae (KU Leuven). "Sponsorcontracten zijn altijd strikt geheim. We weten niet welke marges Budweiser voor ogen had. Wie zal de gemaakte kosten moeten vergoeden? Is er sprake van contractbreuk en wie zal moeten betalen? FIFA? Of gaat men de kosten proberen door te schuiven naar Qatar? Dat zal voer zijn voor juristen. Voor die andere sponsor Coca-Cola zal het misschien wel als muziek in de oren klinken."

FIFA laat in een schriftelijke verklaring weten dat de organisatie het begrip en de steun van AB Inbev, het moederbedrijf achter Budweiser, apprecieert. Budweiser zelf reageerde op Twitter nochtans in eerste instantie anders. "Well, this is awkward" stond er te lezen, "dit is gênant". De tweet werd anderhalf uur later verwijderd. AB Inbev België wilde niet reageren op vraag van VRT NWS. 

En dan is er nog het gezichtsverlies. "Het is in elk geval nog maar eens een bewijs dat FIFA in de minder gunstige onderhandelingspositie zit tegenover Qatar", zegt Lagae. "Het is absoluut niet professioneel om op de vooravond van het WK nog zo'n drastische beslissing te nemen."

Ook Jos Verschueren, directeur sportmanagement aan de VUB, spreekt van imagoschade voor FIFA. Al noemt hij het "een druppel op een hete plaat" tegenover de andere netelige kwesties. "Heel de toewijzing van het WK aan Qatar is omstreden. Er zijn de beschuldigingen van corruptie, de erbarmelijke werkomstandigheden tijdens het bouwen van de stadions, het gebruik van airco in de stadions... Daar tegenover stelt het alcoholverbod niet zo veel voor. Jammer voor de supporters, maar er zijn ergere dingen."

"De bierverkoop tijdens een WK hangt altijd erg af van het land waar het wordt georganiseerd", zegt Verschueren. "In België wordt er veel bier verkocht tijdens voetbalwedstrijden, maar dat is niet overal zo. Budweiser zal wel hebben ingeschat dat er in een land als Qatar sowieso minder bier zou zijn verkocht." 

Volgens Joris Laenen, die al 14 jaar in Qatar woont, liggen de Qatarezen helemaal niet wakker van het alcoholverbod. "Zij begrijpen de hele commotie niet en begrijpen niet waarom men in het Westen zo gefocust is op alcohol drinken. Ze vragen zich af of westerlingen echt niet drie uur zonder alcohol kunnen."

Wie toch een glaasje alcohol wil drinken op een overwinning (of bij een nederlaag) kan trouwens wel op andere plaatsen terecht. "Over het hele land zijn er nog veel fanzones waar je op groot scherm kan kijken, daar zal zeker alcohol worden aangeboden. Ook in de Westerse hotels zijn er bars en restaurants waar alcohol wordt geschonken. Maar ik was zelf ook wel verrast door de slechte timing."