De partij Groen wil met de federale regering werk maken van een verplicht spreidingsplan voor de opvang van asielzoekers. "Het heeft in het verleden gewerkt, waarom zou dat nu niet mogelijk zijn", vraagt voorzitter Jeremie Vaneeckhout zich af. Staatssecretaris voor Asiel en Migratie Nicole de Moor (CD&V) wil er niets van weten. "We hebben plaatsen hier en nu nodig en niet het zoveelste voorstel dat de aandacht afleidt."
Groen eist een spreidingsplan voor asielzoekers, maar krijgt geen bijval van bevoegd staatssecretaris
"De temperaturen worden steeds kouder en nog steeds overnachten kwetsbare mensen, gezinnen en kinderen op straat", zegt Groenvoorzitter Jeremie Vaneeckhout aan VRT NWS. "We gaan niet wachten tot het fout loopt." Zijn partij stelt daarom in de kranten van het Mediahuis een plan voor om de opvangcrisis te bezweren.
Het versneld openen van kazernes van Defensie moet voor de groenen de opvangcrisis op korte termijn oplossen. Op langere termijn wil de partij een verplicht spreidingsplan. Lokale besturen zouden dan verplicht kunnen worden om asielzoekers op te vangen. "Dat is in 2015 ook al gebeurd", zegt Vaneeckhout. "Alle besturen nemen zo eerlijk hun verantwoordelijkheid, uiteraard gefinancierd door de federale overheid."
"We begrijpen niet dat oplossingen die in het verleden gewerkt hebben om op een menswaardige manier mensen op te vangen nu niet meer mogelijk zouden zijn", gaat Vaneeckhout voort. Staatssecretaris voor Asiel en Migratie Nicole de Moor (CD&V) wil niet weten van zo'n verplichte spreiding. Ze zegt dat ze de verantwoordelijkheid niet wil doorschuiven naar de gemeenten, omdat die al heel erg onder druk staan.
De Moor ontkent ook dat er in het verleden al eens een verplicht spreidingsplan werd geactiveerd, "net omdat die plaatsen geen crisisinstrument zijn". "Ik roep iedereen in de regering, ook de collega’s van Groen, op om dringend mee de noodopvang te realiseren die het crisiscentrum coördineert", zegt ze in een persbericht. "We hebben die plaatsen hier en nu nodig en niet een zoveelste ander voorstel dat de aandacht afleidt."
"Verplicht spreidingsplan is er nog nooit geweest"
Ook de Vereniging van Vlaamse Steden en Gemeenten, VVSG, herhaalt dat er nog nooit een verplicht spreidingsplan is geweest voor de opvang van asielzoekers. "Eind 2015 vroeg de federale regering wel aan de gemeenten om te helpen bij de opvangcrisis. Veel gemeenten hebben toen kleinschalige opvang aangeboden: vijf bedden hier, tien plaatsen daar,... maar dat was zonder dwang en die plaatsen zijn toen ook snel weer afgevoerd door de regering zelf," legt Nathalie Debast van het VVSG uit.
Maar het allerbelangrijkste is dat de context nu anders is. De gemeenten zijn de voorbije tijd overal bijgesprongen: de coronacrisis, de energiecrisis, de oekraïnecrisis,... Gemeenten hebben simpelweg het personeel niet om de opvangcrisis er ook bij te nemen.
"Bovendien gaat het bij gemeentelijke asielopvang altijd om kleinschalige initiatieven én de gemeenten zouden zelf op de private huurmarkt moeten gaan zoeken" benadrukt Debast. "In het segment van goedkope huurwoningen is er een groot tekort. Als gemeenten al zo'n vrije woningen zouden vinden, dan vergroten ze nog eens de concurrentie in dat segment van de huurmarkt dat nu al zo onder druk staat."
