De Russische troepen hebben de Oekraïense stad Cherson en de regio nu helemaal verlaten. Dat meldt het Russische ministerie van Defensie en bevestigt de Oekraïense president Volodimir Zelenski. "Ons volk. Cherson is van ons", zegt hij. Eerder was al op beelden te zien hoe de Oekraïense vlag was aangebracht op een standbeeld voor het lokale overheidsgebouw.
Russen volledig weggetrokken uit belangrijke stad Cherson, Oekraïense president Zelenski: "Een historische dag"
Sinds begin deze maand werd stilaan duidelijk dat de Russen Cherson, de belangrijke havenstad aan de Dnjepr in het zuiden van Oekraïne, zouden opgeven. Eerder deze week kondigde de Russische minister van Defensie effectief het bevel aan om de westelijke oever van de Dnjepr te verlaten. En nu zijn de Russen helemaal vertrokken uit Cherson.
"Om 5 uur Moskouse tijd (3 uur Belgische tijd) was de herschikking van Russische soldateneenheden naar de linkeroever van de rivier de Dnjepr voltooid", meldt het Russische ministerie van Defensie. Volgens het ministerie zijn daarbij geen slachtoffers gevallen.
De Oekraïense president Volodimir Zelenski heeft intussen gereageerd. "Vandaag is een historische dag. We zijn bezig Cherson te herveroveren", klonk het in een videotoespraak. Op berichtenapp Telegram schreef hij: "Ons volk. Cherson van ons." Aan zijn korte boodschap voegde hij de vlag van zijn land toe.
Partizanen (burgers die een militaire opleiding kregen en strijden binnen een verzetsbeweging tegen de "indringers", in casu dus de Russen) zouden de Oekraïense vlag hebben aangebracht op een standbeeld voor het plaatselijke overheidsgebouw. Dat is te zien op foto's die worden gedeeld op sociale media.
De eerste troepen zijn Cherson binnengereden, een aantal van hen zou de westelijke oever van rivier de Dnjepr hebben bereikt. Er zijn beelden te zien van militairen die feestelijk worden onthaald door de inwoners.
"Voor Rusland is dit de zwaarste nederlaag sinds het begin van de oorlog", analyseert VRT-expert Jan Balliauw. "Cherson is de enige stad die ze intact hebben kunnen veroveren. Cherson is ook de hoofdstad van de provincie die Poetin eind september nog heeft geannexeerd, voor Rusland is dat officieel Russisch grondgebied en nu moet die stad worden opgegeven omdat het militair niet meer houdbaar is."
Zware nederlaag voor Russen
Hoe de toekomst van de stad Cherson eruitziet, is zeer onduidelijk. "Oekraïne zal Cherson niet weer gewoon kunnen binnentrekken. Er zal heel veel werk nodig zijn om de stad vrij te maken van explosieven. De stad ligt aan de rechteroever van de Dnjepr. De Russen gaan naar de linkeroever, dus de stad blijft onder artilleriebereik van de Russen, het gewone leven zal zich niet hernemen, ook niet wanneer Oekraïne de stad onder controle zou hebben."
De terugtrekking is noodzakelijk voor Rusland, stelt Balliauw. "Op de rechteroever van de Dnjepr zaten de best opgeleide Russische militairen, zo'n 40.000. Rusland zit op zijn tandvlees, zowel qua manschappen als qua materieel. Het land heeft die goed opgeleide militairen dringend nodig op andere plaatsen. Als men de Dnjepr kan gebruiken als natuurlijke frontlinie heeft men minder militairen nodig om die frontlijn te verdedigen. En dan kan men die militairen bijvoorbeeld inzetten in Donetsk of in het noorden van Oekraïne waar nog hevig wordt gevochten."
De zware verliezen aan materiaal en manschappen zijn op dit moment het grootste probleem voor Rusland. "Het tactische doel van de terugtrekking uit Cherson is dat Rusland gaat proberen om de frontlinie zoals die nu bestaat te bevriezen. Rusland heeft tijd nodig om de strijdkrachten in Oekraïne weer op peil te brengen. Ze hopen dat jongemannen die de voorbije maanden gemobiliseerd zijn – op termijn, na de winter- het verschil gaan kunnen maken."
Het strategische doel van de Russische president Poetin blijft volgens Balliauw echter onveranderd. "Hij denkt nog altijd dat hij de strijd op lange termijn kan winnen. Dat gaat dan niet zozeer over Oekraïne, maar over het Westen op de knieën krijgen."
Opnieuw meer contacten
Toch is er te midden van al het oorlogsgeweld misschien ook een sprankel hoop, de hoop dat er op termijn weer meer gepraat kan worden. "Het zijn geen echte onderhandelingen", benadrukt Balliauw. "Maar we zien wel dat er meer contacten zijn de jongste weken. De Russische minister van Defensie Sergej Sjojgoe heeft gebeld met enkele westerse collega’s, dat ging officieel over die "vuile bom van Oekraïne". Maar het is duidelijk dat tijdens die telefoongesprekken zowel de Amerikaanse minister van Defensie als de Fransen en Engelsen de duidelijke waarschuwing hebben gegeven aan Rusland dat het gebruik van kernwapens absoluut uit den boze is, dat dat tot zeer zware gevolgen voor Rusland zou leiden."
