Tegenstrijdige bevelen over een uitgaansverbod in Cherson, mobilisatie van criminelen en een nieuwe tirade van Poetin tegen het Westen 

Het leek al tegenstrijdig. Net op de dag waarop niemand minder dan president Poetin zelf had gezegd dat de burgers van Cherson uit de gevaarlijkste gevechtszones moesten worden geëvacueerd, kondigde Kirill Stremooesov, de tweede in rang van het door Rusland geïnstalleerde bestuur in de regio, in een videoboodschap op Telegram een uitgaansverbod af dat 24 uur zou gelden. Dat zou nodig zijn "om de stad te kunnen verdedigen", zei hij.

Daarna kwam hij met een tweede videootje waarin er geen sprake meer was van een uitgaansverbod, en tenslotte een derde waarin nu expliciet gezegd werd dat er geen enkele beperking gold op verplaatsingen in de stad. In plaats daarvan herhaalde hij de oproep aan de bewoners om te vertrekken, omdat hij voor  "provocaties en terreuraanvallen" vreest.

Blijkbaar haperde er iets in de commandolijnen van Moskou naar Cherson. Een uitgaansverbod zou een evacuatie of uittocht voor de burgers uiteraard onmogelijk maken, en dat is nog steeds (en steeds meer) het hoofddoel van het Kremlin: de stad zoveel mogelijk leeg maken. Wat voor Moskou een "evacuatie" is, is voor Kiev evenwel de gedwongen "deportatie" van de bevolking. Hoe dan ook lijken de Russische troepen in de regio, en nu ook Vladimir Poetin, een grootschalige aanval van het Oekraïense leger te verwachten. 

Poetin maakte intussen ook cijfers bekend over het aantal burgers dat via de afgekondigde mobilisatiecampagne onder de wapens is geroepen: dat zijn er volgens de president 318.000. Als dat cijfer hoger lag dan tot dusver was meegedeeld (zijn eigen minister van Defensie Sjojgoe had het eerder over 300.000 soldaten), dan kwam dat volgens de president door een hoog aantal "vrijwilligers" die zich hadden gemeld. 

President Poetin ondertekende daarnaast een wet die het voortaan ook officieel mogelijk maakt om veroordeelde misdadigers te rekruteren voor de oorlog. Er werd al wel gerekruteerd in gevangenissen en strafkolonies, met de belofte dat wie zou gaan vechten in Oekraïne daarna gratie zou krijgen, maar volgens onze correspondent in Moskou Geert Groot Koerkamp gebeurde dat vooral op initiatief van Jevgeni Prigozjin, hoofd van de Wagner-groep. Dat is een huurlingenleger dat ook in Oekraïne wordt ingezet.

Volgens Groot Koerkamp handelde Prigozjin in een soort juridische schemerzone, waarbij bovendien de deur werd open gezet naar corrupte deals waarbij misdadigers aan Prigozjin konden beloven te gaan vechten om daarna - na hun vrijlating - die verplichting weer af te kopen. Wat Poetin nu wettelijk mogelijk maakt, is de recrutering van veroordeelde misdadigers die al vrijgelaten waren, maar die nog onder toezicht stonden. Verkrachters van minderjarigen, terroristen en spionnen komen bovendien niet in aanmerking.

4 november, de 254e dag van de oorlog, is voor Rusland ook de 'Dag van de Eenheid'. Dan wordt herdacht hoe, meer dan vierhonderd jaar geleden (in 1612), Poolse en Litouwse bezettingstroepen uit Moskou werden verdreven. Poetin haalde in een toespraak uit naar Polen, dat volgens de president nog steeds dromen zou koesteren om delen van Oekraïne in te pikken. Bewijzen daarvoor gaf hij niet. Polen wijst zulke beschuldigingen van de hand en zegt dat Moskou daarmee alleen maar een wig wil drijven tussen Warschau en Kiev. 

Verder herhaalde Poetin in zijn toespraak thema's die hij al vaker heeft bespeeld. Hij zei dat een confrontatie met het "neonaziregime" in Kiev onvermijdelijk was geworden en haalde ook uit naar de koloniale politiek van Westerse mogendheden, die Afrika hadden leeg geroofd. India kreeg lof toegezwaaid, als een land "met een groot potentieel". Het is duidelijk dat Moskou op zoek is naar bondgenoten buiten het Westerse kamp.