In de Spaanse stad Sevilla is het lichaam van generaal Gonzalo Queipo de Llano opgegraven. Hij was een medestander van generaal Franco en werd tijdens de burgerloorlog en de dictatuur erg gevreesd. Hij zou destijds de opdracht hebben gegeven om zowat 45.000 politieke tegenstanders om te brengen. Spanje probeert in het reine te komen met zijn verleden, onder meer door stoffelijke resten van leiders van het regime weg te halen uit hun oorspronkelijke begraafplaatsen.
Lichaam van gevreesde generaal uit regime van Franco weggehaald uit basiliek in Sevilla
In de jaren 30 van vorig eeuw leidde generaal Francisco Franco een rechtse militaire opstand tegen de toenmalige linkse regering in Spanje. Het gevolg was een bloedige burgeroorlog die aan tienduizenden mensen het leven kostte. Franco won die oorlog in 1939 en vestigde in de jaren die volgden stapsgewijs zijn eigen dictatuur. Tot aan zijn dood in 1975 regeerde hij Spanje met ijzeren hand.
Een van de topfiguren die Franco bijstonden tijdens de burgeroorlog en de daaropvolgende dictatuur, was generaal Gonzalo Queipo de Llano. Hij werd in de jaren 30 naar de stad Sevilla gestuurd, in het zuiden van Spanje. De generaal werd er aangesteld als bestuurder en moest er korte metten maken met linkse tegenstanders. Queipo de Llano werd erg gevreesd, hij zou destijds de opdracht hebben gegeven om zowat 45.000 politieke tegenstanders om te brengen. Met zijn aanvallende retoriek zweepte hij militairen op om volop geweld te gebruiken.
Queipo de Llano stierf in 1951. Hij werd begraven in de basiliek van Macarena, een wijk in Sevilla. Daar had zijn graf een prominente plaats gekregen, net als de graven van nog andere medewerkers aan Franco's regime.
"Wet van het Democratische Geheugen"
Meer dan 80 jaar na het begin van de burgeroorlog en de daaropvolgende dictatuur, worstelt Spanje nog altijd met zijn verleden. Het duurde tot 2019 voor het lichaam van Franco weggehaald werd uit de Vallei der Gevallenen, in de buurt van Madrid. Franco had dat mausoleum laten bouwen om slachtoffers aan beide zijden van het conflict te begraven. Maar die plek werd steeds meer een bedevaartsoord voor sympathisanten.
In september vorig jaar kwam de Spaanse regering met een wetsontwerp om komaf te maken met de erfenis van Franco. De "Wet van het Democratische Geheugen" wil onder meer een verbod op hommages aan de dictatuur op openbare plaatsen en een verbod op verenigingen die de dictatuur blijven eren. De wet bepaalt ook dat de stoffelijke resten van leiders van de burgeroorlog niet begraven mogen blijven op een plaats die publiek toegankelijk is, los van een kerkhof.
De vraag om het lichaam van generaal Queipo de Llano uit de basiliek van Sevilla weg te halen, was al meermaals gesteld. De beslissing om het daadwerkelijk te doen, lijkt in een stroomversnelling gekomen te zijn door de goedkeuring van de "Wet van het Democratische Geheugen" in het Spaanse parlement twee weken geleden.
Tijdstip niet aangekondigd
De broedergemeenschap die de basiliek bestuurt, had na de goedkeuring van de wet aangekondigd dat de kist met het lichaam van Queipo de Llano weggehaald zou worden. Niet alleen zijn lichaam, maar ook dat van zijn vrouw en dat van een van zijn belangrijkste medewerkers, generaal Francisco Bohorquez Vecina, zouden uit de basiliek gehaald worden.
Een exact tijdstip werd niet gegeven, om confrontaties tussen sympathisanten en tegenstanders te vermijden. De opgraving zelf mocht ook niet gefilmd worden. Gisteravond om 21 uur, na het sluitingsuur van de basiliek, begonnen de voorbereidingen, alles was afgerond na 2 uur 's nachts. Nabestaanden van beide generaals woonden de opgraving bij. Het is nog niet duidelijk naar waar de stoffelijke resten overgebracht worden.
Veel slachtoffers van de Spaanse burgeroorlog, politieke tegenstanders van Franco, liggen nog altijd in massagraven in heel Spanje. De "Wet van het Democratische Geheugen" wil hen zoveel mogelijk laten opgraven, proberen te identificeren, en een laatste rustplaats geven.

