Heel wat mensen hebben de indruk dat de files langer zijn dan vroeger. Maar klopt dat wel? Staan er nu meer files dan voor corona? Hajo Beeckman, verkeersexpert bij VRT NWS, geeft antwoord.
Radio2-luisteraar Manar is een alleenstaande moeder van twee kinderen. Ze woont in Mechelen en ziet haar kinderen één op de twee weken. Ze nam een tweede job aan om rond te komen en zo haar kinderen alles te kunnen geven. Maar elke dag verliest ze bijna twee en een half uur van haar kostbare tijd met haar gezin in de wagen, enkel maar tot in Brussel en weer naar huis. Gefrustreerd vraagt ze in de Radio2-app: “Waar zijn al die thuiswerkers? En staan er meer files dan voor corona?”
“Het is inderdaad opvallend hoeveel mensen ons zeggen: de files lijken langer dan vroeger. Maar dat klopt niet", zegt VRT NWS-verkeersexpert Hajo Beeckman. "We zijn vergeten hoe lang we bijvoorbeeld in 2018 en 2019 in de file stonden. Ook al waren we het toen misschien meer gewoon, wees gerust: we klaagden er toen ook over."
6 procent minder auto- en vrachtverkeer dan voor corona
“Je zou het niet zeggen maar volgens een betrouwbare meting van het Vlaams Verkeerscentrum was er op onze wegen afgelopen september effectief nog steeds 6 procent minder auto- en vrachtverkeer dan voor corona." Zorgt dat dan voor minder files? "Dat hangt af van het tijdstip waarop je rijdt. Tussen 8 uur en 9 uur ‘s ochtends zijn de files bijna even lang als voor de pandemie. Wie vroeger vertrekt, tussen 6 uur en 7 uur, staat zeker minder lang in de file.”
"Dat komt omdat er nog steeds meer mensen regelmatig thuiswerken dan voor corona. Het is een nieuwe gewoonte geworden. Mensen die vroeger de files voor wilden zijn, vertrokken voor dag en dauw, wat toen ook tussen 6 uur en 7 uur tot grote drukte op de weg leidde. Vandaag werken die mensen thuis of vertrekken ze na de spits. Dat scheelt een hoop verplaatsingen. Veel mensen beperken ook hun woon-werkverkeer met de auto door de hoge diesel- en benzineprijzen en stappen over op de elektrische fiets."
Nauwelijks 30 procent van onze dagelijkse verplaatsingen hebben te maken met het werk
Hajo Beeckman, verkeersexpert VRT NWS
Twee derde verplaatsingen niet voor het werk
Als zoveel mensen thuiswerken, waarom staan er dan nog zulke lange files? “Dat komt omdat nauwelijks 30 procent van onze dagelijkse verplaatsingen voor het werk zijn", zegt Hajo Beeckman. Bijna twee derde van de verplaatsingen doen we voor diensten: winkelen, een doktersbezoek of vrije tijd."
Dat diensten- en vrijetijdsverkeer zie je vooral in de namiddag en in de avondspits. Daarom zijn de files tussen pakweg 16 uur en 19 uur ook zo lang: “Sta je om 17 uur in de file, kijk dan eens rond je. Meer dan twee op de drie van de automobilisten staan niet aan te schuiven van het werk naar huis, maar zijn op weg naar de crèche of de supermarkt.”
Meer vracht- en bestelwagens op de weg dan voor corona
"Zelfs met honderdduizenden extra telewerkers merk je nauwelijks een verschil in de file. Meer nog, onderzoek wijst uit dat telewerk het verkeer in de spits wat vermindert, maar in het daluur net meer files veroorzaakt: dat zijn mensen die bijvoorbeeld tijdens het thuiswerk een uurtje pauze nemen om snel wat boodschappen te halen. Op kantoor zouden ze die verplaatsing op dat moment niet maken."
Tot slot: sinds corona bestellen we ook veel meer spullen online, en die gewoonte is er echt in gegroeid. De tellingen van het verkeerscentrum liegen er niet om: er zijn meer vracht- en bestelwagens op de weg dan voor corona om al die bestellingen bij je thuis te krijgen. "Ook hier geldt helaas de lastige vaststelling: de file, dat ben je eigenlijk zelf.”
