In Italië verlopen de formatiegesprekken voor een nieuwe regering in een gespannen sfeer. De deining wordt veroorzaakt door Silvio Berlusconi. Of liever: door een geluidsopname die de gewezen premier in verlegenheid brengt. Daarin bejubelt Berlusconi de Russische president Vladimir Poetin. Van Poetin kreeg hij vorige maand voor zijn verjaardag ook 20 flessen vodka cadeau. En dat, zegt de Europese Commissie, gaat in tegen de sanctieregels.
Italiaanse formatie verloopt gespannen na Berlusconi's "lieve briefje" aan Russische president Vladimir Poetin
De formatiegesprekken om een nieuwe regering te vormen zijn officieel begonnen in Rome. President Sergio Mattarella ontvangt vandaag de voorzitters van Kamer en Senaat en de leiders van de oppositiepartijen.
Morgen komen de delegaties van de rechtse en uiterst rechtse partijen langs, die vorige maand de verkiezingen wonnen. Zij trokken in één alliantie naar de kiezer, zodat de formatiegesprekken normaal gezien een formaliteit zouden moeten zijn. Maar ze zijn nog niet gestart, of er is al geruzied tussen de coalitiepartners.
De aanstoker? Silvio Berlusconi (Forza Italia), die met omstreden uitlatingen de alliantie van verkiezingswinnaar Giorgia Meloni (Fratelli d'Italia) stevig in de problemen brengt.
20 flessen vodka
Berlusconi werd in verlegenheid gebracht door uitgelekte geluidsopnames. Daarin zegt hij dat hij de banden met de Russische president Vladimir Poetin opnieuw heeft aangehaald. "Hij stuurde me 20 flessen vodka voor mijn verjaardag (Berlusconi werd eind vorige maand 86 jaar, nvdr.), met een erg lief briefje erbij", is te horen.
De viervoudige premier van Italië beantwoordde die "dolcissima lettera" met een paar flessen Lambrusco-wijn en een "even lief briefje". Berlusconi vertelde dat eerder deze week aan partijgenoten, waarna het persbureau LaPresse de fragmenten onderschepte en online zette.
Dat Berlusconi en Poetin het erg goed met elkaar kunnen vinden, is nooit een geheim geweest. Na de Russische invasie in Oekraïne veroordeelde Berlusconi wel de oorlog, net als de volledige regering van nationale eenheid van de vorige premier Mario Draghi.
Maar in de gelekte geluidsopname legt Berlusconi de schuld voor de oorlog nu bij de Oekraïense president Volodimir Zelenski, en zegt hij niet te begrijpen waarom die niet onderhandelt met Poetin.
Door de gift van Poetin in ontvangst te nemen, heeft Berlusconi volgens de Europese Commissie trouwens de sanctieregels tegen Rusland overtreden. De sancties, die de Europese Unie in april uitvaardigde na de Russische inval in Oekraïne, verbieden de import van Russische producten, waaronder sterke drank. De Commissie is niet van plan om op te treden, omdat dat toekomt aan de individuele lidstaten. Of Berlusconi voor de overtreding zal worden bestraft, is dus een beslissing die de Italiaanse autoriteiten moeten nemen.
Niet de eerste ruzie
De vrouw die binnenkort naar alle waarschijnlijkheid de nieuwe premier wordt van Italië, Giorgia Meloni, is in elk geval niet opgezet met de uitgelekte uitlatingen van Berlusconi. In tegenstelling tot haar coalitiepartners - Forza Italia van Berlusconi en Lega van Matteo Salvini - heeft de frontvrouw van het uiterst rechtse Fratelli d'Italia van bij het begin van de oorlog een duidelijk westerse houding aangenomen.
In een persbericht zette ze gisteren nog eens de puntjes op de i: in haar regering zal geen plaats zal zijn voor wie haar visie op het buitenlandse beleid niet aanvaardt. "Italië is, met opgeheven hoofd, een volwaardig lid van Europa en van de NAVO. Wie het daar niet mee eens is, kan geen deel uitmaken van de regering", klinkt het stellig.
Het is niet de eerste keer dat Meloni en Berlusconi op ramkoers liggen. De spanningen begonnen vorige week al, toen Berlusconi duidelijk maakte dat hij zich niet kon vinden in een lijstje met namen voor ministerposten waaraan Meloni werkte. Fotografen in de Senaat zoomden in op een briefje waarop Berlusconi genoteerd had wat hij van Meloni vindt: "Bazig, arrogant, beledigend."
""En niet chanteerbaar" had hij erbij moeten zeggen", was de reactie van Meloni.
De nieuwe controverse is vervelend voor Meloni en co, maar lijkt de regeringsvorming niet echt in de weg te zullen staan. Maar vooral voor Berlusconi's partijgenoot Antonio Tajani, de voormalige voorzitter van het Europees Parlement, zijn de woorden van de Forza Italia-partijleider schadelijk.
Tajani ambieert het ambt van minister van Buitenlandse Zaken, en kon de gelekte uitlatingen van Berlusconi dus zeker missen als kiespijn.
