Vannacht is in Jemen het zes maanden oude bestand afgelopen zonder dat de gewapende partijen in het land het eens zijn geworden over een verlenging. De Verenigde Naties vrezen voor een hervatting van de burgeroorlog, maar aan het front is nog niet meteen grote beweging. Sinds april maakte het bestand het mogelijk dat de noodlijdende bevolking humanitaire hulp kon ontvangen.
Staakt-het-vuren in Jemen is afgelopen zonder verlenging: dreigt de burgeroorlog opnieuw uit te barsten?
Jos De Greef
Gepubliceerd:
Sinds begin april -ter gelegenheid van de vastenmaand ramadan- hadden de strijdende partijen in Jemen een staakt-het-vuren ingesteld na bemiddeling van de Verenigde Naties. Sindsdien is het bestand een paar keer verlengd, maar vannacht is die periode afgelopen zonder een nieuw akkoord.
De speciale gezant van de Verenigde Naties voor Jemen -de Zweedse diplomaat Hans Grundberg- poogt nu in allerijl nog een nieuw bestand uit de brand te slepen vooraleer de strijdende partijen opnieuw met elkaar in de clinch gaan, maar tot nu toe is dat nog niet het geval. Hoopvol is alleszins dat er op het terrein nog niet echt nieuwe grootschalige gevechten zijn uitgebroken. Wel zouden de Houthi's een aantal nieuwe aanvallen hebben ingezet tegen de stad Ma'rib ten oosten van de hoofdstad Sanaa en tegen Ta'izz, een grote stad in het zuiden. Het zou echter voorlopig nog niet gaan om grootschalige offensieven.
Het bestand werd over het algemeen overigens erg goed nageleefd, op sporadische beschietingen over en weer na. Daardoor kon internationale humanitaire hulp -goederen, medicijnen en voedsel- de getroffen burgerbevolking bereiken, ook in afgelegen gebieden. Zowat 80 procent van de 31 miljoen inwoners is op een of andere manier afhankelijk van buitenlandse humanitaire hulp. Er heerst honger, de toch al beperkte infrastructuur is grotendeels verwoest en er is een tekort aan zowat alles: van voedsel, drinkbaar water tot geneesmiddelen en transport.
De voorbije zomer waren er tekenen dat de partijen zich opnieuw aan het bewapenen waren en de sjiitische Houthi-militie -die een groot deel van het land controleert- wordt ervan beschuldigd dat het jongeren via "zomerkampen" heeft gerekruteerd. De Houthi's controleren sinds 2014 een groot deel van Noord-Jemen, een gebied waar bijna 70 procent van de bevolking woont. De Houthi's zijn sjiieten en worden gesteund door Iran.
Het andere kamp is een erg los verband van "regeringstroepen", maar vooral van soennitische milities die de steun hebben van Saudi-Arabië en de Verenigde Arabische Emiraten. Daarnaast zijn er ook nog zuidelijke separatisten die de havenstad Aden en het zuiden willen afscheuren en terroristen van Al Qaeda en IS.
