Cocaïnegebruik en druggebruik moeten gelegaliseerd, gereguleerd en gecontroleerd worden, vindt schepen van Onderwijs en Jeugd in Antwerpen Jinnih Beels (Vooruit). Als gewezen politiecommissaris voelt ze dat de drugsoorlog niet gewonnen kan worden en de overheid op een andere manier moet optreden. Dat vertelde ze in #BelRiadh waar Riadh Bahri met jongeren, een dealer en een ex-verslaafde sprak over de eventuele legalisering en normalisering van cocaïne.
Antwerps schepen Beels: "War on drugs heeft geen reet uitgehaald, legaliseren en regulariseren kunnen oplossing zijn"
Stien Schoofs
Gepubliceerd:
In het tweewekelijkse online-praatprogramma #BelRiadh gaat VRT-journalist Riadh Bahri in gesprek met jongeren over de maatschappelijke thema's die hen bezighouden. In deze aflevering gaat het over de drugsoorlog die heerst in Antwerpen en het cocaïnegebruik in Vlaanderen.
Meer cocaïne sinds corona?
Vooral sinds corona willen mensen een uitlaatklep, en die komt vaak in de vorm van drugs, merkt Jade. "Zelf ga ik vaak naar technofeestjes en sinds corona is er echt knaldrang. Dat kan heel verantwoord, maar vaak hoort daar ook cocaïne bij, zodat jongeren tot 10 uur in de ochtend kunnen blijven gaan." Ook Charlotte, actief in de drughulpverlening, merkt dat er sneller naar cocaïne gegrepen wordt. "Als je uitgaat en je kent de effecten van cocaïne, dan lijkt het soms alsof iedereen rondom je gebruikt. Na corona is daar meer openheid rond gekomen."
Schepen van Onderwijs en Jeugd Jinnih Beels (Vooruit) nuanceert. "Als we kijken naar de cijfers van Sciensano dan gebruikt maar 2 procent van de mensen in België coke, dus we mogen niet overdramatiseren. Cocaïne is ook een elitaire drugs, de meeste kwetsbare mensen en jongeren kunnen het niet betalen, die nuance is toch ook belangrijk."
Moet cocaïne uit taboesfeer gehaald worden?
Een open gesprek voeren over cocaïne is niet eenvoudig, omdat het illegaal is en daardoor in de taboesfeer blijft hangen. Toch zijn er veel jongeren die dat net aantrekkelijk vinden, merkt Beels. “Ik ben tegen het gebruik van welke drugs dan ook, maar als politiecommissaris zag ik dat verbieden geen oplossing is. Experimenteren hoort bij jong zijn. Het is aan de overheid om te sensibiliseren, zodat jongeren niet meer willen gebruiken.” Amber merkte in haar opleiding leerkracht dat scholen daar een grotere rol in moeten spelen. “Gewoon 1 les besteden aan wat cocaïne is en hoe het werkt, is geen oplossing. Ik vind dat ex-verslaafden moeten langskomen zodat de jongeren met hun neus op de feiten gedrukt worden.”
Als het uit de taboesfeer gehaald kan worden, dan komen er ook meer handvaten voor jongeren wanneer ze drugs gebruiken. “Je hebt al veel vertrouwen in je omgeving nodig om te vertellen dat je coke gebruikt”, vindt Charlotte. “Bij alcohol ga je sneller tegen je vrienden zeggen dat ze moeten minderen, maar bij coke ga je je sneller afsluiten van de realiteit en zo is de controle ook minder.”
Simon werkt in een café in Brussel en merkt dat cocaïnegebruik steeds minder in de taboesfeer zit. “10 jaar geleden was het de uitzondering, nu zie ik het 1 van de 3 keer als ik naar het toilet ga. Zolang het niet uit de hand loopt, laten we dat passeren, want het is niet onze taak om daar tegen op te treden, daar is geen beginnen aan.”
Zou het legaliseren van cocaïne een verschil maken?
Ook Beels vindt dat het aan de overheid is om dat druggebruik aan te pakken, maar niet door strenger op te treden. “100 jaar geleden wilden we druggebruik inperken door een verbod op te leggen, maar dat werkt duidelijk niet. Tussen nultolerantie en het legaliseren is nog een hele waaier aan mogelijkheden en die moeten we bekijken”. Charlotte vindt decriminalisatie zoals in Portugal een goede start. “Als je daar betrapt wordt met drugs word je niet opgepakt. Dat kan de hele vicieuze cirkel voor druggebruikers doorbreken. Zo sluit je ze tenminste niet onmiddellijk af van de maatschappij.”
Antwerpse student Julien vreest dat de war on drugs niet gewonnen wordt door het legaliseren van cocaïne. “We moeten sensibiliseren, maar we moeten politie en justitie ook meer middelen geven.” Beels gelooft niet in een war on drugs, wel een war on dealers. “De mensen die gebruiken moeten niet worden aangepakt, zij moeten geholpen worden. Het overgrote deel van het budget gaat nu naar repressie, terwijl er ook meer middelen naar preventie en hulpverlening moeten gaan."
Bestaat de oplossing?
“Dé oplossing bestaat niet. Een deel van de oplossing is legaliseren, zodat we kunnen reguleren en controleren en mensen veilig kunnen experimenteren", aldus Beels. "Maar ik hoop vooral dat we kunnen sensibiliseren zodat mensen niet willen experimenteren. Voor minderjarigen moeten alle vormen van drugs, ook alcohol en tabak, wel verboden worden.”
Ook Julien, die het niet eens is met de oproep van Beels om te legaliseren, vindt dat er plaats moet zijn voor sensibilisatie. “Er moet over gepraat worden en de hulpverlening moet beter op punt staan. Maar de georganiseerde misdaad moet op een andere manier worden aangepakt, daar zijn meer middelen voor nodig.”
