Zeldzame natuur op schietveld van Helchteren verdwijnt door aanhoudende droogte

Het schietveld van Helchteren is een belangrijk infiltratiegebied voor regenwater in Vlaanderen. Maar het waterpeil is er sinds de jaren 1980 met een meter gedaald, door drainage, het oppompen van grondwater en de klimaatopwarming. Die verdroging van het gebied heeft de natuur in het gebied aangetast en veranderd. 

"In het gebied dat we nu onderzocht hebben zagen we in 2008 nog 87 hectare vochtige heide, vorige jaar was daar nog naar 20 hectare van overgebleven", vertelt onderzoeker Steven De Saeger van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek. "Er is wel 20 hectare vochtige heide bijgekomen, op plaatsen waar vroeger vennen lagen. Maar die zijn zo hard verdroogd dat er geen water meer permanent in blijft staan. De waterplanten hebben er dus plaats gemaakt voor natte heide."

De vaststellingen baren de onderzoekers zorgen. "Heidevennen zijn zowel op Vlaams als op Europees niveau zeldzaam geworden", legt De Saeger uit. "Als de vennen verdwijnen, dan heeft dat ook gevolgen voor de soorten die daar leven, zoals de vinpootsalamander, de witsnuitlibelle en de zonnedauw, een klein vleesetend plantje. Die soorten zijn afhankelijk van langdurig grondwater." 

Het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek heeft nu zo'n 600 hectare aan de westkant van het schietveld onderzocht. De komende jaren komt de rest van het uitgestrekte gebied aan bod. "Maar we verwachten gelijkaardige resultaten in de rest van het gebied", klinkt het.