Een team van het Internationaal Atoomenergieagentschap (IAEA) is vertrokken naar de kerncentrale in de Oekraïense stad Zaporizja. Dat heeft Rafael Grossi, de directeur-generaal van de nucleaire waakhond van de VN, maandag meegedeeld. De kerncentrale is de grootste van Europa en ligt gevaarlijk dicht bij de frontlijn. Het IAEA gaat er de veiligheid evalueren.
Internationaal Atoomagentschap op weg naar Oekraïense kerncentrale Zaporizja voor controles
Jens Franssen
Gepubliceerd:
"De dag is aangebroken. De IAEA-missie naar Zaporizja is nu onderweg. We moeten de veiligheid van de grootste kerncentrale van Oekraïne en Europa beschermen", meldt Rafael Grossi op Twitter. De missie zal later deze week in Zaporizja aankomen, zo meldt hij nog.
Al maanden wordt gesproken over de inzet van IAEA-experten. Zij kregen tot dusver niet de nodige veiligheidsgaranties. Ook raakten Oekraïne en Rusland het niet eens over de modaliteiten van zo'n missie. Jeroen Akkermans, correspondent voor RTL, is bij de kerncentrale: "Het is toch uitkijken of het team daadwerkelijk de kerncentrale zal kunnen bezoeken. In een oorlog als deze zijn enkele dagen een eeuwigheid".
Controleren en evalueren veiligheid kerncentrales
Het team heeft verschillende opdrachten, aldus het IAEA. Ze zullen fysieke schade aan de site vaststellen, de werkzaamheid van veiligheids- en beveiligingssystemen bepalen, de omstandigheden voor het personeel evalueren en dringende handelingen stellen, klinkt het. Het Internationaal Atoomagentschap wil al verschillende maanden ter plaatse gaan en waarschuwt voor een reëel risico op een kernramp. Aanvankelijk oordeelde Kiev dat het bezoek van zo'n team de Russische bezetting van de site zou legitimeren, maar intussen steunt Oekraïne het idee van een IAEA-missie. Vrijdag nog maande de Oekraïense president Volodimir Zelenski de VN-waakhond aan om zo snel mogelijk een ploeg te sturen. "De missie bestaat uit zo'n 13 experts die uit verschillende landen komen", zegt Jeroen Akkermans. "Want natuurlijk speelt ook de diplomatie hier een rol, en zullen alle partijen toekijken op de neutraliteit van het onderzoek. De vraag blijft hoeveel ze zullen kunnen onderzoeken".
De kerncentrale van Zaporizja, in het zuidoosten van Oekraïne, is sinds maart in handen van Rusland en wordt volgens het Russische defensieministerie vaak onder vuur genomen door Oekraïense milities of het Oekraïense leger. Oekraïne op zijn beurt verwijt de Russen beschietingen. Internationale organisaties dringen erop aan het complex vrij te maken van militairen om het gevaar van een kernramp te verkleinen.
