In Rome is de oudste kardinaal ter wereld, de Slovaak Jozef Tomko, op 98-jarige leeftijd overleden. Hij was jarenlang een nauwe medewerker van paus Johannes Paulus II.
Oudste kardinaal ter wereld (98) is gestorven
Tomko werd geboren in het kleine dorpje Udavské in toenmalig Tsjecho-Slowakije. Nadat hij in 1943 in Bratislava zijn priesterstudies had afgerond, trok hij naar Rome om er te studeren aan de Pauselijke Lateraanse Universiteit en de Pauselijke Gregoriaanse Universiteit, waar hij doctoraten behaalde in theologie, kerkelijk recht en sociale wetenschappen. Hij werd in 1949 tot priester gewijd in de aartsbasiliek van Sint-Jan van Lateranen in Rome.
Na aanvankelijk vooral in Tsjecho-Slowakije actief geweest te zijn als priester en (vice-)rector van het pauselijk theologisch seminarie, haalde het Vaticaan hem in 1962 naar Rome, waar hij na verloop van tijd enkele belangrijke functies mocht bekleden. In 1979 benoemde paus Johannes Paulus II hem tot secretaris-generaal van de Bisschoppensynode, een overlegorgaan, enerzijds tussen de paus en de bisschoppen, en anderzijds tussen de bisschoppen onderling. De paus wijdde hem kort daarna tot bisschop in de Sixtijnse Kapel.
In de jaren 80 zat de Slovaak enkele synodes voor: drie algemene, een bijzondere vergadering met de bisschoppen van Nederland en een buitengewoon overleg naar aanleiding van de twintigste verjaardag van het Tweede Vaticaanse Concilie, het concilie dat moest instaan voor de 'aggiornamento' of modernisering van de kerk. In 1985 werd Tomko als secretaris-generaal opgevolgd door de Vlaamse scheutist en kardinaal Jan Pieter Schotte.
Paus Johannes Paulus II benoemde Tomko in 1985 tot kardinaal. Tomko genoot vooral bekendheid als prefect van de Congregatie voor de Evangelisatie van de Volkeren, de instantie die instaat voor alles wat te maken heeft met de missionaire werking van de kerk. Daarnaast was hij ook nauw betrokken bij de oecumenisering (de religieuze eenheid) van de verschillende christelijke deelkerken.
Tomko maakte maar liefst 37 jaar deel uit van het College van Kardinalen en volgde in 2021 de Franse kardinaal Albert Vanhoye op als oudste nog levende kardinaal.
Enkele weken terug werd hij opgenomen in het ziekenhuis voor een letsel aan zijn halswervel. Op 6 juli mocht hij het ziekenhuis verlaten om in zijn appartement in Rome verder te herstellen, waar hij werd verzorgd door de Dochters van Liefde. Daar is hij nu dus overleden. De nieuwe oudste kardinaal ter wereld is nu met 97 jaar de Angolees Alexandre do Nascimento.
