Deelnemers aan de Dodentocht zullen 65 kilometer in plaats van 100 kilometer moeten wandelen. Hierdoor bereiken ze de finish vóór de grote hitte intreedt. Hoewel het lastigste deel wordt geschrapt, blijft het een zware inspanning. "Ook bij 65 kilometer moeten deelnemers luisteren naar hun lichaam, ook al zijn de wil en het doorzettingsvermogen groot", zegt Bart Roelands, professor Menselijke Fysiologie en Sportkinesitherapie aan de VUB.
Dodentocht "light" blijft zware inspanning, "luisteren naar lichaam crucialer dan doorzettingsvermogen"
Frederik Defossez
Gepubliceerd:
De afstand mag dan wel ingekort zijn, een wandeling van 65 kilometer blijft een straffe prestatie. "De geschrapte laatste 35 kilometer zouden normaal gezien op het heetste moment van de dag worden afgelegd. Dat dit nu wegvalt, komt eigenlijk overeen met de algemene richtlijn bij warm weer die zegt om geen inspanningen te leveren tussen 12 uur en 17 uur."
De kerntemperatuur van ons lichaam bedraagt 37 °C. Hoe langer een inspanning duurt, hoe hoger die temperatuur kan oplopen. "Hier zou je dus de combinatie hebben van én het laatste deel van de inspanning én de hoogste omgevingstemperatuur", zegt Roelands. "Het minder goed aanvullen van het verloren vocht, de stress op het lichaam, dat zijn allemaal zaken die zouden optreden in het laatste geschrapte deel."
Andere voorbereiding?
Op de sportieve voorbereiding van de deelnemers heeft deze aanpassing alvast geen invloed. "Het is sowieso te laat om je nu nog voor te bereiden, die voorbereiding is afgewerkt", zegt Bart Roelands. "Sowieso dienen de dagen vooraf vooral om te recupereren. Grote inspanningen moet je dan niet meer doen. Wel zullen deelnemers nu minder reserve-materiaal moeten meenemen omdat er een heel stuk tijd en afstand wegvalt."
2 weken vooraf een dagelijkse inspanning leveren van een uurtje volstaat om gewoon te worden aan een lange fysieke inspanning in de warmte.
Professor Bart Roelands (VUB)
De professor waarschuwt ook om de wandeling van "maar" 65 kilometer niet te licht op te vatten. "Het doorzettingsvermogen kan enorm zijn, maar toch moet je altijd luisteren naar signalen van je lichaam. Die mag je niet negeren, want dat kan leiden tot grote problemen. En dan is het beter om te voorkomen dan te genezen."
Wandelen in de hitte, waarop moet je letten?
Deze editie van de Dodentocht zal dus eindigen net voor de heetste uren van de dag. Toch zullen de deelnemers nog geconfronteerd worden met de warmte. Hoe ga je daar dan het best mee om? "Het belangrijkste is dat je gewoon bent geraakt aan sportieve inspanningen in hoge temperaturen. En dan moet je toch rekening houden met twee weken acclimatiseren.
Het voordeel van deze warme zomer is dat alle deelnemers zich alleszins goed konden voorbereiden in hoge temperaturen", zegt Roelands. "Het volstaat om gedurende twee weken, dagelijks, een sportieve inspanning te leveren die een uur duurt. Dat hoeft zelfs geen zware inspanning te zijn."
Aan de start
Goed gehydrateerd aan de start komen is ontzettend belangrijk. "Een goede vochtbalans is cruciaal om zware inspanningen in de hitte te verteren. Voorts moet je je goed insmeren, draag je best hoofdbescherming en losse kledij waardoor je goed kan zweten. Ook niet onbelangrijk: zoek voor de start zoveel mogelijk schaduw op alvorens je van start gaat."
Tijdens de wandeling
"Belangrijk hier is aan de ene kant het volume aan te vullen en aan de andere kant de elektrolyten en koolhydraten. De organisatie voorziet extra water, maar het zou ook goed zijn om isotone sportdranken aan te bieden. Gezien de omstandigheden lijkt me dat beter in combinatie met het verfrissende aspect van water", zegt de VUB-professor Menselijke Fysiologie. Hij juicht ook het initiatief toe om omwonenden in te schakelen die voor extra verfrissing kunnen zorgen.
Als de ideale kerntemperatuur van 37 °C twee tot drie graden stijgt, dan is het beter om voor de korte pijn te kiezen en te pauzeren. "Ook al is dat in een competitieve omgeving geen fijne gedachte", beseft de professor. "Maar in extreme omstandigheden is gezond en wel de finish halen belangrijker dan de tijd waarin je de wandeling aflegt."
Het belang van hydratatie werd hierboven al vermeld. En toch is dat volgens de professor nog steeds de meest gemaakte fout tijdens langdurige inspanningen. "Mensen staan er niet altijd bij stil, maar je kan makkelijk 1 tot 2 liter vocht per uur verliezen. Als je dan vergeet te drinken, kan het ernstig mislopen, want 1 tot 2 procent vochtverlies vermindert al je prestatie en verstoort de thermoregulatie, het vermogen van een organisme om de lichaamstemperatuur te handhaven."
Na de inspanning?
Als je zonder noemenswaardige problemen de finish haalt, is het belangrijk om je vocht- en energievoorraden aan te vullen. "Ook een natte handdoek of een lauwe douche om jezelf af te koelen kan nuttig zijn", zegt de professor. "Dokters of de mensen van het Rode Kruis kunnen aan de finish vaststellen hoe iemand er aan toe is bij het overschrijden van de aankomstlijn."
"In de dagen daarna kan een recuperatietraining zeker geen kwaad. Al zou ik iets langer wachten dan een dag of twee. Want of het nu 100 kilometer is of 65 kilometer, het is een zware inspanning die je hebt geleverd."
