Kunstenfestival Documenta 15 in Kassel in Duitsland verwijdert een installatie omdat die antisemitisch geladen zou zijn. Op het werk staan onder meer een soldaat met het gezicht van een varken, een halsdoek met de davidster en een helm met het opschrift “Mossad” afgebeeld. Volgens het kunstenaarscollectief achter het kunstwerk is het doek "op geen enkele manier aan antisemitisme gerelateerd”.
Kunstenfestival Documenta verwijdert installatie na klachten dat die anti-Joodse afbeeldingen zou bevatten
Ann Willems
Gepubliceerd:
“Documenta” is een moderne, beeldende kunstmanifestatie in Kassel, in het centrum van Duitsland. Het evenement wordt elke vijf jaar georganiseerd en duurt honderd dagen. Tijdens deze vijftiende editie – die in handen is van het Indonesische collectief ruangrupa – zijn op 32 locaties doorheen de stad werken van honderden kunstenaars te zien.
De tentoonstelling wordt samen met de “Biënnale van Venetië” als het invloedrijkste kunstevenement ter wereld beschouwd, en werd in 1955 in het leven geroepen door kunstenaar Arnold Bode met als doel de wereld na de Tweede Wereldoorlog weer in dialoog te brengen.
Protesten
Na de opening afgelopen zaterdag, veroorzaakte de kunstinstallatie “People’s Justice” op de Friedrichsplatz flink wat commotie. Op het spandoek van het Indonesische kunstenaarscollectief Taring Padi wordt een man afgebeeld met een “joodse hoed” en de letters “SS”. Hij heeft pijpenkrullen, bloeddoorlopen ogen en scherpe tanden.
Een soldaat heeft dan weer een varkensgezicht en draagt een sjaal met een davidster en een helm met het opschrift “Mossad”, de naam van de Israëlische buitenlandse inlichtingendienst.
De Israëlische ambassade in Berlijn reageerde dat ze "ontsteld was over de antisemitische elementen" die werden getoond, en riep op tot de onmiddellijke verwijdering ervan uit de tentoonstelling. Na aanzwellende protesten werd het doek gisteren bedekt met stof, en gaf de burgemeester van Kassel te kennen dat het zal worden verwijderd.
Ook de Duitse minister van Cultuur Claudia Roth sprak van "antisemitische beelden". Ze zei dat “de verwijdering al veel eerder had moeten gebeuren" en "slechts een eerste stap is". "We moeten ophelderen hoe deze tekening met antisemitische figuratieve elementen kon worden goedgekeurd."
"Op geen enkele manier gerelateerd"
In een verklaring op haar Facebook-pagina benadrukt Taring Padi dat hun werk, dat in 2002 voor het eerst werd tentoongesteld op een kunstenfestival in Australië, "op geen enkele manier gerelateerd is aan antisemitisme”.
"De installatie maakt deel uit van een campagne tegen het militarisme en het geweld dat we in Indonesië hebben meegemaakt tijdens de 32-jarige militaire dictatuur van Soeharto, en tegen de erfenis daarvan die nog steeds nazindert. De afbeeldingen van militaire figuren zijn een uiting van deze ervaringen. Ze verwijzen naar symboliek die wijdverbreid is in de politieke context van Indonesië. Denk maar aan de corrupte regering en de militaire generaals en hun soldaten, die worden gesymboliseerd als varkens, honden en ratten om kritiek te leveren op een uitbuitend kapitalistisch systeem en militair geweld."
Het kunstenaarscollectief verontschuldigt zich "voor het leed dat dit heeft veroorzaakt".
