Een speciaal exemplaar van de roman "The handmaid's tale" is geveild voor 120.000 euro. Dat meldt het veilinghuis Sotheby's. De veiling kwam onder de aandacht door een opvallend filmpje waarin de auteur het boek met een vlammenwerper te lijf gaat. De opbrengst gaat naar PEN America, een organisatie die vecht tegen de censuur op boeken in Amerikaanse scholen.
Onbrandbaar boek "The handmaid's tale" geveild voor 120.000 euro in strijd tegen censuur
De roman van Margaret Atwood werd voor het eerst gepubliceerd in 1985 en raakte wereldwijd bekend dankzij de gelijknamige serie op het streamingplatform Hulu. De serie was ook bij ons te zien op Canvas en op VRT NU. Het verhaal speelt zich af in een denkbeeldige samenleving, waar vruchtbare vrouwen gedwongen worden om als dienstmaagd onder het bevel van een man te leven. Door het lage vruchtbaarheidscijfer moeten de dienstmaagden kinderen baren, en leiden ze een onderdanig leven in functie van de voortplanting.
Het verhaal botst op weerstand in verschillende landen. "The handmaid's tale" werd op de zwarte lijst geplaatst in verschillende scholen en bibliotheken. Spanje en Portugal hebben het boek zelfs volledig verboden, volgens Atwood. Vorig jaar werd het boek nog verboden in scholen in de Amerikaanse staten Texas en Kansas omdat het "seksueel expliciet is en christenen beledigt". Dat was de aanleiding voor Atwood om samen met haar uitgever Penguin Random House een onbrandbaar exemplaar van het boek te maken, om het zo te beschermen tegen alle vormen van censuur.
Onder het motto "Omdat krachtige woorden niet kunnen worden gedoofd" liet Atwood een uniek, onbrandbaar exemplaar maken dat geveild zou worden door veilinghuis Sotheby's. Het boek werd geprint op een speciale aluminiumfolie die bestand is tegen hitte, en werd aaneengebonden met een koperdraad. De letters zijn bedrukt met een speciale inkt, waardoor het boek niet vernietigd kan worden, zelfs niet bij extreem hoge temperaturen. Dat bewees Atwood in een filmpje waarin ze het boek te lijf gaat met een vlammenwerper.
Symbool tegen censuur
Het boek werd online geveild voor 130.000 Amerikaanse dollar (120.000 euro). De opbrengst gaat naar PEN America, een organisatie die zich inzet voor het recht op vrije meningsuiting. Om het initiatief te promoten, stemde Atwood ermee in om de video op te nemen waarin ze het boek probeert te verbranden. "Ik ben erg blij dat het unieke, onbrandbare exemplaar zo veel geld heeft opgebracht", zegt Atwood.
"Er wordt heftig gedebatteerd over kwesties van vrije meningsuiting, en PEN is een verstandige stem te midden van al het geschreeuw", zegt de auteur. "De video heeft 5 miljard views gehaald. We hopen dat het de bewustwording vergroot en dat het leidt tot een beredeneerde discussie."
Volgens PEN werden vorig jaar 1.568 boeken verbannen in scholen in 26 Amerikaanse staten. Het tempo waaraan boeken verbannen worden is verontrustend, schrijft de organisatie. Zeker omdat veel censoren zich in de eerste plaats richten op boeken over racisme, gender en seksuele geaardheid. Die zijn vaak geschreven door auteurs van kleur en LGBTQ+, die een belangrijke rol spelen in de lessen over sociale ongelijkheid, geschiedenis en seksualiteit.
"In de strijd tegen censuur en stilzwijgen is dit onbrandbaar boek een symbool van onze vastberadenheid om boeken, verhalen en ideeën te beschermen", zegt Suzanne Nossel, CEO van PEN America.

