Mannen die seks hebben met mannen kunnen vanaf juli volgend jaar bloed geven na een wachttijd van vier maanden in plaats van twaalf. De plenaire vergadering van de Kamer heeft daarvoor het licht op groen gezet. Het Rode Kruis vraagt flankerende maatregelen om "de veiligheid van het bloed te garanderen".
Mannen die seks hebben met mannen mogen na wachttijd van 4 maanden bloed geven (in plaats van 12)
Belga
Gepubliceerd:
Bijgewerkt:
Mannen die seks hebben met mannen mochten jarenlang geen bloed geven. Dat moest het risico verkleinen dat patiënten besmet zouden raken met bloedoverdraagbare infectieziekten, zoals hiv. In 2017 kwam er een versoepeling. Homomannen mogen sindsdien bloed geven, maar pas als ze twaalf maanden lang geen seksuele betrekkingen met een man hebben gehad. In de praktijk betekent dat echter dat het gros van de homomannen nog steeds wordt uitgesloten.
De PS diende daarom een wetsvoorstel in om de wachttijd vanaf juli 2023 terug te brengen tot vier maanden. Nieuwe wetenschappelijke inzichten tonen volgens de Franstalige socialisten aan dat er geen enkele reden is om de termijn op een jaar te houden.
Het socialistische wetsvoorstel kreeg gisteravond in de plenaire vergadering steun van de meerderheidspartijen en de uiterst linkse oppositiepartij PVDA. Die laatste voerde wel aan dat het om een veeleer symbolische ingreep gaat, en de grote meerderheid van de homoseksuele mannen nog altijd geen bloed zal kunnen geven.
Ook de groene partijen Ecolo en Groen wilden verder gaan en de wachttermijn volledig afschaffen, zoals al het geval is in Italië, Spanje, Nederland, Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk, maar daarover bestond geen consensus binnen de meerderheid. Verschillende fracties gaven wel aan dat het wetsvoorstel wat hen betreft nog maar een eerste etappe is, en er verdere stappen kunnen worden gezet als er meer wetenschappelijke evidentie is. Oppositiepartijen N-VA en Vlaams Belang onthielden zich bij de stemming. Beide partijen verwijzen naar een advies van het Rode Kruis, dat aanmaant tot voorzichtigheid.
Rode Kruis wil flankerende maatregelen
Het Rode Kruis, dat in Vlaanderen instaat voor de bloedinzamelingen, maakt zich inderdaad zorgen over de wetswijziging en vraagt flankerende maatregelen. De organisatie is daarvoor in overleg met federaal minister van Volksgezondheid Frank Vandenbroucke (Vooruit). "Deze flankerende maatregelen zijn een absolute noodzaak voor de goede uitvoering van de wet en de garantie op voldoende veilig bloed", klinkt het.
Concreet stelt het Rode Kruis voor om over te gaan naar een individuele testing van de bloedstalen. Nu gebeuren die tests nog per poule van 6. Daarnaast drukt het Rode Kruis ook op een meer doorgedreven bevraging tijdens de donorselectie. Tot slot wil het Rode Kruis ook dat gezocht wordt naar alternatieven voor de mobiele bloedcollectes. "Een doorgedreven bevraging vereist een setting met meer privacy."
"Zonder de flankerende maatregelen neemt de kans op besmet bloed én de kans op bloedtekorten toe", beweert het Rode Kruis. "Onze inschatting is dat de versoepeling minder dan 1 procent extra bloed zal opleveren. Bovendien zullen extra intieme vragen over seksueel gedrag het aantal donoren wellicht eerder doen dalen. Het is dus maar de vraag of de minimale stijging die daling zal compenseren."
Sensoa, het Vlaams expertisecentrum voor seksuele gezondheid, begrijpt naar eigen zeggen de vragen van het Rode Kruis en tegelijk ook de bezorgdheden van holebi's om niet gestigmatiseerd te worden.
In België daalt het aantal hiv-besmettingen bij mannen die seks hebben met mannen wel al enkele jaren. Maar relatief gezien, in verhouding met de rest van de bevolking, blijft de prevalentie van hiv bij homomannen wel hoog, stelt beleidsmedewerker Mark Sergeant van Sensoa. "En binnen die groep blijft het zo dat er een aantal mensen zijn die nog geen diagnose gekregen hebben, die niet op de hoogte zijn en hun infectie dus kunnen doorgeven."
Het is wel opvallend dat meer en meer landen de regelgeving van bloeddonaties beginnen te bepalen op basis van seksueel gedrag in plaats van seksuele geaardheid. Op die manier wordt de focus weggehaald van de geaardheid van iemand en eerder gekeken naar risicovol gedrag in het algemeen.
In Nederland mogen homo- en biseksuele mannen sinds vorig jaar bloed geven zonder wachttijd als ze in een monogame relatie zitten en wordt er in een vragenlijst gepeild naar het seksueel gedrag in plaats van de seksuele geaardheid op zich.
