Er is op dit moment een enorm overschot aan appels op de Belgische en de Europese markt. Dat komt doordat de oogst groter is dan anders, maar ook door de oorlog in Oekraïne. De markt wordt nu overspoeld door appels uit Polen, een enorm grote producent. Het overaanbod zet de prijs ook in ons land onder druk.
Enorm overschot aan appels op Belgische en Europese markt door grote oogst én oorlog in Oekraïne
“An apple a day keeps the doctor away (een appeltje per dag houdt de dokter buiten)”, zegt het spreekwoord. Dat pleitte eeuwen geleden al voor de consumptie van appels. En meer consumeren zou vandaag opnieuw moeten gebeuren in de strijd tegen het enorme overschot aan appels op zowel de Belgische als Europese markt.
Maar hoe komt het nu dat de appelboeren met zo'n groot overschot zitten? "Enerzijds heeft Europa dit seizoen een hele grote appeloogst gehad. Normaal ligt die oogst in Europa op 12 miljoen ton. Dit jaar was dat 12,3 miljoen ton. Daardoor is er een heel groot aanbod", vertelt Luc Vanoirbeek van het Verbond van Belgische Tuinbouwcoöperaties. "Daarenboven is er de oorlog in Oekraïne gekoppeld aan het importverbod van Wit-Rusland waardoor de Poolse telers geen export meer hebben naar die landen."
Polen is goed voor een derde van de Europese appeloogst. Ze telen daar vier miljoen ton. "Die telers kunnen met hun appelen niet langer naar landen als Wit-Rusland en Oekraïne. Daardoor komt dat allemaal terecht op de Europese markt en dat verhoogt de druk", aldus Vanoirbeek. "Koppel dat dan nog eens aan de stijgende kosten voor de appeltelers en je zit meteen in een heel moeilijk jaar."
Overaanbod zet de prijs onder druk
De prijs staat volgens Vanoirbeek al een heel seizoen onder druk. "We hebben een heel groot aanbod en de vraag volgt niet. Daardoor zijn die prijzen al een heel jaar onder druk komen te staan en is het nog erger geworden door de oorlogssituatie in Oekraïne. Een al moeilijk jaar werd zo een heel moeilijk jaar voor de appelsector."
Het is een heel penibele situatie
Luc Vanoirbeek - Verbond van Belgische Tuinbouwcoöperaties
Op dit moment liggen de kosten voor de telers veel hoger dan hun inkomsten. "Het is een heel penibele situatie."
Massaal appels eten
Er zijn verschillende pistes om iets te doen aan het overschot. "In de eerste plaats moeten we ervoor zorgen dat meer mensen appels eten. We werken nauw samen met het Het Vlaams Centrum voor Agro- en Visserijmarketing (VLAM) en ook op Europees vlak werken we samen om die consumptie te verhogen." Daarnaast creëert ons land ook nieuwe afzetmarkten. Zo heeft België recent de toelating gekregen om appels op de Mexicaanse markt te brengen.
Maar er zijn ook op korte termijn meer ingrepen nodig volgens Vanoirbeek. "We zullen appels uit de markt moeten halen om de druk weg te halen. Het is bijna het einde van het seizoen. De nieuwe appeloogst komt er eind augustus al aan. We moeten dringend op Europees vlak een antwoord bieden aan dat overaanbod, voornamelijk in Polen." Dat kan bijvoorbeeld door een interventie van het Europees gemeenschappelijk landbouwbeleid.
Dat die appels nu uit de markt gehaald moeten worden, wil niet zeggen dat die zomaar vernietigd worden. "We proberen in eerste instantie -zeker in België- die appels aan sociale voorzieningen te geven. Maar daarnaast gaan de appels ook naar verwerkingsinstallaties voor bijvoorbeeld biomassa of dierenvoeding. Ook appelsap laten persen is nog één van de mogelijkheden voor appelboeren om alsnog iets van commerciële inkomsten te genereren."
