Bij de verkiezingen in Libanon hebben hervormingsgezinde en onafhankelijke kandidaten dertien zetels gehaald: een signaal dat een groeiend aantal kiezers genoeg heeft van de traditionele machtspolitiek. Het sjiitische blok rond de gewapende beweging Hezbollah verliest zijn meerderheid. In Libanon leken de politieke machtsverhoudingen al sinds decennia bevroren. Partijen zijn er georganiseerd langs religieuze lijnen en houden elkaar in een broos en altijd gespannen evenwicht.
Beetje beweging in Libanese politiek: onafhankelijke kandidaten breken door, sjiitisch blok verliest meerderheid
Bert De Vroey
Gepubliceerd:
Hezbollah en zijn sjiitische bondgenoten moeten negen zetels inleveren tegenover de uitslag van 2018. Ze stranden op 62 zetels op een totaal van 128 - niet genoeg dus voor een meerderheid. Mogelijk betaalt Hezbollah het gelag voor de explosie van een opslagplaats van ammoniumnitraat in de haven van Beiroet, in de zomer van 2020. Toen kwamen 218 mensen om het leven en liepen er duizenden verwondingen op.
Veel bewoners van Beiroet zagen de ramp als het gevolg van corruptie en wanbestuur - factoren die verbonden zijn met het vastgeroeste politieke bestel dat op een machtsdeling langs sectarische lijnen is gebaseerd. De onvrede over de onmacht van de politieke klasse was al eerder uitgebarsten, in oktober 2019. De demonstranten die toen op straat kwamen, kregen niet alleen te maken met de officiële ordediensten, maar soms ook met knokploegen van Hezbollah.
Het grotere plaatje: Saudi-Arabië vs Iran
Dat dertien zetels naar onafhankelijke kandidaten gaan die zich buiten de sectarische scheidslijnen aan de kiezer presenteren, wordt door waarnemers gezien als een voorzichtig signaal van vernieuwing.
Dat is niet het enige slechte nieuws voor Hezbollah. Ook binnen het christelijke blok verschuift er wat. De partij Libanese Krachten wordt met 19 zetels de grootste christelijke fractie. Dat gaat ten koste van de Vrije Patriottische Beweging van president Michel Aoun - een bondgenoot van Hezbollah. Die zou drie zetels verliezen en terugvallen op 17.
Het lijken kleine verschuivingen, maar omdat buitenlandse mogendheden altijd meekijken over de schouder van de Libanese politiek zijn ze niet onbelangrijk. De winnende Libanese Krachten genieten immers de steun van Saudi-Arabië. Hezbollah is, zoals bekend, nauw verbonden met Iran. De stembusslag van zondag heeft de Saudische (en soennitische) invloed dus enigszins versterkt en de Iraanse (sjiitische) een beetje verzwakt - tenminste in het parlement.
Of dat alles de vorming van een regering makkelijker zal maken, is nog zeer de vraag. Het politieke bestel blijft versnipperd en de vernieuwers zullen met hun dertien zetels allicht nog weinig gewicht in de schaal kunnen werpen.
