Vloeiweiden in Noord-Limburg zijn schatkamer vol zeldzame en karakteristieke planten

Vrijwilligers van Likona, de Limburgse Koepel voor Natuurstudie,  brachten alle planten in de vloeiweiden of wateringen in Noord-Limburg gedetailleerd in kaart. En het resultaat is opvallend, er groeien 484 verschillende soorten planten. "Door de aanvoer van kalkrijk Maaswater groeien hier planten die elders in de Kempen of in België niet voorkomen", legt Albert Jansen van Natuurpunt uit. "De bonte krokus is een mooi voorbeeld. Maar in de zomer kan je hier bijvoorbeeld ook het weideklokje zien bloeien. En er zijn ook nog de moesdistel en de knolsteenbreek, om er maar enkele te noemen."  

In Limburg waren er wateringen in Neeroeteren, Bocholt, Hamont-Achel, Kaulille, Pelt en Lommel. Het merendeel daarvan is intussen verdwenen, maar wat er wel nog rest herbergt waardevolle natuur. Zo werden er 77 karakteristieke of waardevolle planten geteld. "Als je weet dat het in Limburg heel slecht gesteld is met de typische planten van de weilanden, dan kunnen we alleen maar beklemtonen hoe belangrijk deze graslanden zijn", vult Robert Berten van de plantenwerkgroep van Likona aan.

In Lommel-Kolonie bevloeien de vrijwilligers van Natuurpunt de weilanden nog ieder voorjaar. “Het is heel belangrijk dat we deze eeuwenoude techniek in ere houden", legt conservator Albert Janssen uit."Bovendien is het witteren sinds 2019 toegevoegd aan de Vlaamse inventaris immaterieel erfgoed. Maar we proberen nu om de traditionele bevloeiingen van de graslanden te laten erkennen als immaterieel erfgoed van de mensheid. Volgende maand zullen we daar met een internationale werkgroep een aanvraag voor indienen bij de Unesco." Want de techniek wordt niet alleen in Lommel, maar ook nog op een 10-tal andere plaatsen in Europa in stand gehouden. 

“Je kunt niet om de bijzondere ecologische waarde van het witteren heen", besluit gedeputeerde van Milieu en Natuur Bert Lambrechts (N-VA). "Ook waar er niet meer bevloeid wordt, is de invloed van de jarenlange bewatering nog merkbaar. En met de droogteproblematiek in het achterhoofd kunnen we hier zeker inspiratie opdoen."