Burgers over Ventilus-dossier: “Ondergronds en gelijkstroom enige verantwoorde keuze!”

Zaterdagmorgen was er een kleinschalige protestactie aan het rondpunt op de N36 Ringlaan in Bavikhove. Burgerverenigingen protesteren al een hele tijd tegen de mogelijk aanleg van een hoogspanningslijn dwars door West-Vlaanderen. “Een onverantwoord experiment dat ten koste gaat van de gezondheid en de leefbaarheid voor tienduizenden omwonenden gedurende meerdere generaties”, zegt Filip Vanaeken. Hij stelde met zijn bouwkundige onderzoekkantoor Adexon Expertises uit Meulebeke een onafhankelijk onderzoek in. “Ook technisch is er een risico, want met een hoogspanningslijn worden de stabiliteitslimieten van ons hoogspanningsnetwerk overschreden.” 

De timing voor deze actie is niet toevallig. “Eind volgende week stelt de intendant van de Vlaamse Regering zijn rapport voor. Hij werd aangesteld om een compromis te bereiken tussen de verschillende stakeholders rond dit project”, zegt Corneel Verleden. Als het project doorgaat zoals Elia het wil, dan krijgt hij vanuit zijn woonplaats in Lendelede 14 pylonen in zijn zichtveld. “In mei 2021 werd intendant Guy Vloebergh aangesteld door de Vlaamse minister van Energie Zumal Demir. Maar er heerst heel wat argwaan tegen wat hij in het rapport zal neerpennen.”

Zo onderschat hij volgens de actievoerders de gevolgen voor de volksgezondheid van zo’n hoogspanningslijn. “Terwijl het risico op leukemie, hersentumoren, dementie  en Alzheimer verhoogt als je in de buurt woont van zo’n hoogspanningslijn. Tientallen rapporten wijzen dit uit”, zegt Verleden. “Als het rapport van de intendant klaar is, wordt het debat gevoerd in het parlement. De Vlaamse Regering zal daarna de knoop doorhakken op welke manier het transport zal gebeuren.” 

“Enkel een ondergrondse aanleg op gelijkstroom is mogelijk in het Ventilus-dossier”, is de conclusie van Filip Vanaeken. “Dat zal ons behoeden voor risico’s voor de gezondheid en een verhoogde kans op instabiliteit van het hoogspanningsnetwerk door resonantiepieken.” In december lieten de meeste West-Vlaamse burgemeesters in West-Vlaanderen al weten dat voor hen een ondergronds gelijkstroomtransport een optie is waar zij niet tegen zijn. “Het vergt misschien wel extra onderzoek en is ook duurder, maar een goede gezondheid is onbetaalbaar”, vinden de actievoerders. 

De verbinding van de kust tot in het binnenland moet er snel komen. Want de federale regering trekt volop de kaart van groene energie, onder meer door de bouw van windturbines op de Noordzee. Het transport van die groene elektriciteit is van levensbelang voor ons land. “We zijn niet tegen groene energie, integendeel. Maar de alternatieve pistes voor het transport naar het binnenland werden te weinig onderzocht. Zoals de alternatieve piste onder de Westerschelde of de ondergrondse gelijkstroomverbinding. Terwijl de opgewekte energie van de windturbines op zee en energie vanuit het buitenland net via gelijkstroom aan land komt”, zegt Corneel Verleden. Ook in Wallonnië is er burgerprotest. “Bij ons gaat het om de lijn Ruien-Courcelles, zo’n 80 km lang”, zegt Davy Waegebaert van het Waalse burgerplatform Revolte. “Elia wil het transport ook bij ons realiseren via hoogspanningslijnen. Maar de bevolking en lokale politici voelen ook meer voor een ondergrondse gelijkstroomverbinding.”