IJsland stopt in 2024 met commerciële walvisjacht: welke landen jagen nog op walvissen en hoeveel worden er gevangen?

IJsland hervatte de commerciële jacht in 2003. De jacht op de blauwe vinvis, het grootste zeezoogdier ter wereld, bleef echter verboden. De huidige IJslandse quota, die werden vastgelegd in 2019, laten toe om elk jaar in het totaal 426 walvissen te vangen: 209 gewone vinvissen en 217 dwergvinvissen.

Maar de twee belangrijkste bedrijven die beschikken over licenties hebben de voorbije jaren amper walvissen gevangen. In drie jaar tijd is in de IJslandse wateren één walvis gevangen, een dwergvinvis in 2021. 

Een van die bedrijven met een licentie heeft in het voorjaar van 2020 aangekondigd dat het definitief stopt met de walvisvaart. De reden is de moeilijke concurrentie met Japan, de belangrijkste markt voor walvisvlees. Maar ook een uitbreiding van de zone rond de kust waarin niet meer gevist mag worden, waardoor de walvisvaarders veel verder op zee moeten gaan. 

De IJslandse regering ziet dan ook weinig economische voordelen meer aan de walvisvangst. "Er zijn weinig redenen om de walvisvangst vanaf 2024 nog toe te laten", zegt minister van Visserij Svandis Svavarsdottir van de groene partij.

Als IJsland er in 2024 daadwerkelijk mee stopt, dan blijven nog twee landen over in de wereld die de commerciële walvisvangst nog toestaan: Noorwegen en Japan. Zeer tegen de zin van dierenrechtenactivisten.

Ook in de Noorse wateren neemt het aantal walvisjagers af. Een kleine 15 schepen zijn nog in actie. Maar er worden wel nog altijd veel meer walvissen gevangen dan in IJsland. (zie verder). Japan van zijn kant startte in 2019 na een onderbreking van drie decennia de commerciële jacht weer op.

De commerciële jacht op walvissen is eigenlijk sinds eind jaren 80 verboden door de Internationale Walvisvaartcommissie, maar Japan stapte uit die organisatie. Het land startte de jacht weer op met het argument dat het walvissenbestand intussen voldoende hersteld is. 

In 2021 kregen Japanse walvisvaarders de toestemming van de overheid om maximaal 383 walvissen te jagen. Daarnaast zijn er ook nog quota voor walvisjacht met wetenschappelijke doeleinden. Zo mogen er een dikke 300 per jaar gevangen worden.

Volgens de meest recente cijfers van de Internationale Walvisvaartcommissie zijn er in 2020 810 walvissen gevangen tijens de commerciële jacht. Noorse walvisvaarders vingen er 503, Japanse walvisvaarders regen er 307 aan hun harpoen.