In Nederland hebben archeologen een groot Romeins legerkamp ontdekt. Onderzoekers zijn ervan overtuigd dat het om het meest noordelijke Romeinse fort op het Europese continent gaat. Onder leiding van keizers Caligula en Claudius bereidden de Romeinen een uitbreiding van hun rijk voor. Bovendien zouden duizenden krijgers vanuit Velsen het rijk hebben beschermd tegen oprukkende Germanen.
Meest noordelijke Romeins legerkamp op Europese vasteland ontdekt in Nederlandse gemeente Velsen
Laurens Van Aert
Gepubliceerd:
In de omgeving van Velsen, een gemeente in de Nederlandse provincie Noord-Holland, ontdekten kinderen in 1945 scherven van Romeinse oorsprong in een Duitse antitankgracht. Later werden er nog overblijfselen gevonden van kleinere Romeinse forten en fragmenten van helmen, dolken en andere objecten.
Eerdere studies maakten al duidelijk dat het gebied rond Velsen erg belangrijk was voor de Romeinen. Maar uit het nieuw archeologisch onderzoek naar oude opgravingen blijkt nu dat er in de gemeente een veel groter legerkamp was dan eerder werd aangenomen. Arjen Bosman, de archeoloog die de opdracht kreeg om het onderzoek uit te voeren, bracht dat nieuws naar buiten.
Noordelijkste legerkamp in Europa
Bosman liet zich in de Nederlandse media opgetogen uit over de nieuwe inzichten. Het “castrum” zoals een Romeins legerkamp in het Latijn genoemd werd, zou immers het meest noordelijke Romeinse legerfort geweest zijn in de geschiedenis van continentaal Europa. Kampen van dergelijke omvang werden enkel opgezet indien er meerdere legioenen tegelijkertijd op pad gingen. Bovendien bouwden Romeinen een legerkamp enkel op strategisch cruciale plaatsen.
In 2014 gaf Bosman al eens uitleg over de Romeinse aanwezigheid in Velsen:
En dat zou de reden geweest zijn waarom keizer Caligula de opdracht gaf voor “castrum flevum” , zoals Velsen in het Latijn klinkt. De Romeinen vestigden zich in het gebied tussen 39 en 47 na Christus en kwamen met een keurig afgelijnd doel: ten eerste wilden ze de opmars van de Chauken tegengaan. Dat was een van de vele Germaanse stammen die de opmars van het Romeinse Rijk mee aan banden wilde leggen.
Ten tweede ambieerden de Romeinen een uitbreiding van hun rijk en een controle op het gebied boven rivier de Rijn, waarlangs de limes liep. Dat was de noordelijke grens van het Romeinse Rijk. Terwijl de leiders de invasie van Britannia (het huidige Engeland, red.) voorbereidden, moest een duizendtal strijdklare soldaten toezien op de rust op de grenzen van het gebied dat onder Romeins bewind viel.
Verblijf van korte duur
Caligula slaagde echter nooit in zijn opzet. Hij werd vermoord in 41 na Christus. Keizer Claudius nam zijn taken over en drie jaar later rekenden de Romeinen Britannia tot hun rijk. Maar lang heeft hun verhaal in het grote kamp niet geduurd: in 47 na Christus verlieten de Romeinse troepen het kamp in Velsen.
Keizer Claudius was er volgens Bosman immers van overtuigd geraakt dat Flevum zijn strategische positie had verloren door het dichtslibben van de riviermonding waaraan het kamp gelegen was. Of de Germanen daar voor iets tussenzaten, is tot op heden nooit bewezen.
