De Vlaamse Milieumaatschappij start begin volgend jaar een onderzoek van ons grondwater op ruim 200 punten in heel Vlaanderen. Het water zal getest worden op de eventuele aanwezigheid van enkele tientallen stoffen uit de PFAS-familie en ook van geneesmiddelen, zoals antibiotica en ontstekingsremmers. Dat schrijft Gazet van Antwerpen en wordt bevestigd aan VRT NWS.
Vlaanderen start onderzoek naar PFAS in grondwater, watermaatschappijen vragen verbod op lozingen in oppervlaktewater
PFAS is zoals bekend een verzamelnaam voor vele zogenaamde "forever chemicals", chemische stoffen die niet biologisch afbreekbaar zijn en een gevaar kunnen vormen voor de gezondheid. De bekendste telg uit de PFAS-familie is PFOS, de chemische verbinding die leidde tot vervuiling rond de 3M-fabriek in Zwijndrecht.
De Vlaamse Milieumaatschappij analyseerde eerder al waterstalen uit beken, rivieren en kanalen, oppervlaktewater dus. Daar werd ook effectief PFOS gevonden, en zelfs ruim boven de norm. Nu zal er gekeken worden naar het grondwater.
Alle meetpunten onderzoeken
De Vlaamse Milieumaatschappij heeft een eigen meetnet van peilputten, waar ze grondwaterstalen kan nemen. Op 200 plaatsen, verspreid over alle Vlaamse provincies, zullen nu stalen worden genomen. Die zullen onderzocht worden op de aanwezigheid van meer dan dertig stoffen uit de PFAS-familie.
"In het verleden is ook al grondwater onderzocht op PFAS maar dat was alleen op hot spots, bekende plaatsen van vervuiling, zoals rond 3M en de papierfabriek De Naeyer in Willebroek", zegt Andy Pieters, woordvoerder van Vlaams minister van Omgeving Zuhal Demir (N-VA). "Het is de eerste keer dat we àlle meetpunten gaan onderzoeken, om een globaal overzicht te krijgen."
En drinkwater?
Om te controleren hoeveel PFAS er in ons drinkwater zitten, is Aquaflanders, de federatie van Vlaamse watermaatschappijen, recent nog gestart met nieuwe staalnames in alle oppervlaktewaterwinningen.
"De komende weken, in de loop van november, verwachten we daarvan de resultaten", zegt algemeen directeur Carl Heyrman aan VRT NWS.
Heyrman verwacht dat de resultaten van vorige metingen, die dateren uit 2018, bevestigd zullen worden. Die zaten toen allemaal onder de Europese norm die in 2020 is ingevoerd: die bepaalt dat er maximaal 100 nanogram PFAS per liter in ons drinkwater mogen zitten.
Om te voorkomen dat ons drinkwater verontreinigd wordt met PFAS, dringt Heyrman erop aan om lozing van PFAS in het oppervlaktewater te verbieden.
Europese richtlijn
De metingen van de Vlaamse Milieumaatschappij passen in het globale PFAS-actieplan van Demir, van begin vorig jaar.
Daarnaast vraagt ook Europa onderzoek van de waterkwaliteit, via metingen. Dat is al verplicht voor oppervlaktewater en wellicht wordt het binnenkort ook verplicht voor grondwater.
Naast stoffen uit de PFAS-familie zal het grondwater ook getest worden op de aanwezigheid van een tiental geneesmiddelen. Het gaat dan om veel gebruikte antibiotica en ook om een ontstekingsremmer en een hartmedicijn.