Wat viel de royaltywatchers op in "Albert II"?

Mensen zijn mensen, ook als ze in een koninklijke wieg geboren zijn. Dat is het eerste wat opvalt in zo’n serie, die een gedramatiseerde interpretatie van historische gebeurtenissen wil zijn. Wat we zien van de koninklijke familie is meestal alleen de façade, glimlachen en zwaaien, en dat vergeten we wel eens. Het zijn natuurlijk ook gewone mensen van vlees en bloed. En er zit ook een heel andere kant aan zo'n kroontje boven je bed. Hardhandig gedwongen worden om je emoties of je ambities opzij te zetten, "in het belang van het land".

Je moeten schikken naar bevelen van het hoofd van de familie, de koning, ook als die een generatie jonger is dan jij. Boudewijn was nog maar net overleden of Fabiola moest verhuizen uit het kasteel van Laken, dat ingepalmd werd door Albert en Paola. Filip heeft een relatie met een gewoon Vlaams meisje moeten afbreken. Hoe gaat zoiets? Wie brengt die boodschap over? Welke ressentimenten blijven achter na zulke kwetsuren? Niets menselijks is ook royals vreemd. De meeste gebeurtenissen kloppen, de emoties en de reacties daarop hebben de scenaristen verzonnen. En of die nu kloppen of niet, het doet je wel nadenken over hoe dat moet zijn, leven in de gouden kooi van de monarchie.

Zijn de scenaristen te ver gegaan, is hun fantasie een beetje te ver doorgeschoten? Bij twee personages, Filip en Laurent, is het op het randje, vond ik. Laurent is in werkelijkheid al haast een karikatuur, daar moet je het in een serie niet te dik opleggen. En als je het houterige en wereldvreemde dat Filip als prins wel eens tentoonspreidde gaat uitvergroten, zit je ook al snel tegen de grens van het karikaturale aan.

Maar twee andere personages komen dan weer heel geloofwaardig over, niet het minst door het fantastische acteerwerk van hun vertolkers. Lucas Van den Eynde heeft heel goed naar koning Albert gekeken, denk ik. In subtiele gezichtsuitdrukkingen en lichaamshoudingen herken je Alberts onzekerheid, zijn aarzelingen, zijn manier van lachen. En ik heb ronduit gefascineerd zitten kijken naar Ludo Busschots, die een fenomenale kabinetschef Jacques van Ypersele de Strihou neerzet, de zogenoemde onderkoning van dit land. Die eeuwige glimlach, dat glijerige, die subtiele macht in de schaduw van de koning. Je krijgt echt een beeld van hoe zo’n schimmig figuur in elkaar kan zitten, en hoe hij op de achtergrond opereert.

Zitten ze te kijken in Laken? De zogenaamde "entourage", "het paleis", wellicht wel. Toen Beatrix in de Nederlandse serie "Beatrix, Oranje onder vuur" een sigaret opstak, kwam er meteen een communiqué uit het paleis dat dat uit de lucht gegrepen was. Daar keken ze dus wel. Die serie heeft trouwens bijgedragen aan de populariteit van Beatrix. Die had de naam een harde tante te zijn, die ook haar kinderen en Prins Claus niet ontzag. Maar door de serie kwam er meer begrip voor haar moeilijke positie, waarin ze ook altijd het landsbelang in het oog moest houden.

En hoe zal het hier gaan? Professor Mark Van den Wijngaert vermoedt dat ze in Laken "not amused" zullen zijn met de manier waarop ze geportretteerd worden. Maar we weten heel weinig van de koninklijke familie. Die wordt afgeschermd, en dat moet ook wel een beetje, wil je de mystiek rond de monarchie bewaren. De vraag is alleen waar het evenwicht ligt, hoe ver je mag gaan in die afstandelijkheid. Want hoe minder we weten, hoe meer de mensen, en dus ook de scenaristen, gaan fantaseren. En hoe groter het risico dat er een vertekend beeld ontstaat. Niet onbelangrijk, want een serie als deze zal de komende tijd wellicht het beeld van het koningshuis mee bepalen.

Nee, ik heb ze niet herkend, onze royals. Filip die pruilt omdat hij de troon niet krijgt na de dood van Boudewijn, een kind van 33. Albert zo onzeker of hij het wel zal kunnen. Laurent een boertige vrouwenmagneet. Moeilijk te geloven dat Dehaene zo nors zou hebben gedaan tegen Albert. En tegen Van Ypersele. En kwam dat dotatie-idee voor Laurent en Astrid echt van Paola?

"Albert II" presenteert zich als een "fictiereeks binnen historische krijtlijnen", en dat schept verwachtingen. Verkeerde verwachtingen, wellicht. De verwachting van: "Nu gaan we ’t weten!". De scène in het ziekenhuis leek me geloofwaardig, Boudewijn die Albert vraagt hem op te volgen. Aan de grime en pruiken moet ik wennen. Gezichten worden er geboetseerd door, uitvergroot, kapsels karikaturaal. Maar eens die vergeten, en eens de echte figuren vergeten… Dan wordt het sterk drama, met topacteurs en mooi camerawerk, en dat moest het in de eerste plaats worden, lees ik bij Eén. Net zoals de reeks "The Tudors" ook niet echt is, en daar heb ik graag naar gekeken.

Dus wat mij opvalt, is dat "Albert II" vooral fictie is. Geen inbreng van binnenuit, geen insider die heeft geïnspireerd, gecorrigeerd, de dialogen naverteld, de geplogenheden uitgelegd. Maar wie weet, de tijd is net veranderd. Komt er ooit "een fictiereeks binnen historische krijtlijnen" over Filip, dan wil het paleis misschien wel wat achtergrond geven. Want nu, nu kijken ze wel. Maar reageren erop zullen ze nooit. Want voor hen is het niet vooral fictie, maar helemaal fictie. Maar met fictie is niks mis.

Mijn verwachtingen waren alleszins hoog gespannen, een prestigieuze reeks over Albert II, dat maak je niet zo maar. Historisch is het volledig correct, gefundeerd door prof. Van den Wijngaert. Ook al ken je de historische gebeurtenissen, je bent toch nieuwsgierig naar de aanpak van de makers. De dialogen zijn fictie en daar heb je het raden naar en dat botst soms met het idee dat je zelf al had over het karakter van bepaalde personages. Maar dat zal voor elke kijker anders zijn.

Ik was verrast door de personages, je herkent hen onmiddellijk aan hun houding. Hun stijl en karakter is tot in de puntjes bestudeerd . Er zijn personages bij die perfect zijn uitgewerkt, zoals koning Albert, koningin Fabiola, prins Filip en prins Laurent, Van Yperseele de Strihou en premier Dehaene. Hier komt het echte "métier" van de acteurs naar boven. Het is een mix van ernstige momenten, soms grappige.

Alles is tot in de kleinste details uitgewerkt : de outfits van Paola (de beige Strelli-mantel op de eedaflegging van Albert), de bekende haartooi van Fabiola en het brilmontuur van koning Albert katapulteren je 20 jaar terug in de tijd. Ik ga zeker blijven kijken.